Werckmeister Harmonies (Werckmeister harmóniák)

ژیرنووسی ئەو فیلمە پێشکەش بە فایزە وە فیروزە

وەڕگێر: بێهروزی عەبدوڵاهی

For Jumi

Starring

:فیلمێکی

بێلا تار

WERCKMEISTER HARMONIES هارمۆنێکانی وێرکمایستەر

!ساعەت 10! دایدەخەم

!بەڕێزان تکایە

!کەمێک ڕاوەستە "والوشکا" نیشانمان دا

!نه‌جاتی دەن

!والوشکا وەرە

.نیشانمان دە

!با کەمێک جێگا بکەینەوە بۆ والوشکا نیشانمان دا

تۆ تاوی

.تاو تەکان ناخوا .ئەو ئاوا دەکا

!تۆ عەرزی

...عەرز لە ئەوەڵەوە لێرەیە

دوایە بە دەوری تاو دا دەسوڕێ

...ئێستا

ئێستا لێکدانەوەیەک کە ....خەڵکی سادەی وەک ئێمەش

!سەبارەت بە هەتاهەتایی‌بوون تێ بگەن

هەر ئەوەم لێتان دەوێ کە لەگەڵ من بێنە ناو بێ‌کۆتایی

،کە لەوێ دەسەڵات بە نەگۆڕی

ئارامی

، تەناهی

بەتاڵی بێ‌دواییە

وە هەر ئەوە وێنا بکەن کە لەو بێ‌دەنگی پڕدەنگە بێ‌دواییە

هەموو شوێنێک تاریکیەکی لەڕۆیشتن‌نەهاتووە

لێرە هەر بزوتنی گشتیمان لێ حاڵیە

لە ئەوەڵەوە هۆشیاری ئەو ڕوداوانەی نین بینەریانین

تاو تیشکی خۆی

...نوری پڕشنگداری خوی هەر دەبەخشێ

بەو بەرە لە عەرز کە ڕووی لێیەتی

.وە ئێمە لێرە لەژێر درەوشانەوەی ئەوین

.ئەوە مانگە

!مانگ بە دەوری عەرز دا دەگەڕێ

چی ڕوو دەدا؟

....لەپڕدا دەبینین

کە خڕی مانگ

لەسەر گۆی گڕگرتووی تاو

...بەنێوەوە دا دەچێ

سێبەری تاریک گەورەترو، گەورەتر دەبێ

...وە هەرچی زیاتری دادەپۆشێ

وردەوردە هەر داسێکی باریک لە تاو دەمێنێتوە

!کەوانێکی چاولەبەرهەڵنەهاتوو

...ساتی دوایە

...ساتی دوایە، بڵێین سه‌عات 1 دوانیوەڕۆ

شتێکی سەرسووڕمێنەر ڕوو دەدا

لەو ساتە دا

!هەوا لەپڕدا سارد دەبێ

هەستی دەکەن؟

!ئاسمان ڕەش دەبێ

!دوایە هەمووشتێک تاریک دەبێ

!سەگان دەقرووچکێنن

کەروێشکان خۆیان کڵوژمە دەکەن

ئاسکان بە سەرسامی هەڵدێن

وە بەو نیوەڕۆ ترسێنەرە، لەتێگەیشتن‌نەهاتووە

...تەنانەت باڵندەکانیش

ئەوانیش سەریان لێ دەشێوێ وە دەچنەوە ‌‌‌‌هێلانە

.وە دوایە...بێ دەنگی ڕەبەق

ئەوەی زیندوە مات و سرەوتوە

بڵەی تەپکەکان پێ بگرن؟

ئاسمان بەسەرمان دا بەردەبێتەوێ؟

عەرز دم دەکاتەوە؟

نازانین

چون خۆرگیرانێکی تەواو بەسەرمان دا هاتوە

...بەڵام

.مەترسن، هێستا تەواو نەبوە

چون مانگ لادەچێ لەبەر

.گۆی بەتین‌وگوڕی تاو

...وە تاو دیسان دەردەکەوێ

...بەرەبەرە دیسان نور

دێتەوە عەرز...

گەرما دیسان عەرز لە باوەش دەکا

هەستی پڕسۆز هەمووان دادەگیرسێنێ

ئەوان لە قورسایی تاریکی دەرباز بوون

باشە بەسە! هەموو وەدەر کەون، !ئارەق‌خۆرانە

بەڵام ئاغای "هاگلمایەر"، !جارێ ماوێتی

ئاغای ئێستە

ئاغای ئێستە

مامە "جوری" هەستە

!سەرمات دەبێ

!وەرە تکایە

گۆرەویکانیشت

خەوێکی خۆش

:سەیر ! گەورەترین واڵی جیهان

!وە شتای‌تری سەیرو سەمەری سروشت میوانی فەخری: شازادە

!ئەو کاتەت باش

ئەو کاتەت باش مام بێلا

!ئەمڕۆ درەنگ هاتووی، یانوش

یانوش چۆنە؟ جیهان بەری بە چۆوەیە

لە جێگای خۆیەتی

!سپاس

!تڕاژێدی بنەماڵەیی دوابەدوای یەکدا دێن

یەک لە دوای یەک

ئەگە مالێک خۆی ڕاگرێ ئەم کارەساتانە لە ناو دەچن

کەسیش پێیان نازانێ

بە گوێم داناچێ کە ئەمە ئاسایی بێ

هەموو تێکەڵیان کردوە

کێشەکە لێرە نیە، بەڵکوو لەو "سەرەیە" شتێک شێواوە

دەنا بۆ لە پاییزدا

ڕادۆ دەڵێ ١٧ پلە ژێر سیفرە

ڕەژی دەست ناکەوێ

سەرباری هەموشتێک هاتنی ئەم سیرکە

ئەو واڵە زلە سامناکەیان هێناوە، !ئەی ئەو شازادەیە

بە هەموویەوە 10 کیلۆ نابێ

دەڵێن بە باوەش دەیگێڕن، یانی مەجبورن.

ئەوە قەباحەتە کە ٣ چاوی هەیە

نازانم ڕاست بێ یان نا

دەڵێن شاربەشار دەبردرێ وە

بۆ ئەو وتاردانە دێوئاس وە تۆقێنەرە

کەس بە ئەرخایەنی نازانێ

تەنانەت ئەوانەی لەوێش بوون لەی حاڵی نین

دەڵێن لە مەیدانی بازاری شاری سەرکەد

کاتی هێنانی شازادە

سەعاتی کلیسا وەکار کەوت

ئەو سەعاتە لەمێژ بوو لەکار کەوتبوو

سپی‌چنارێک کە لەوێ بوو دەکەوێ

قەلەشێکی گەورەو

وە ڕیشەکانی هاتنە دەرێ

لەژێر بێتۆن

لە خۆوە نیە خەڵک ترساون

کەس ناوێرێ دوای تاریک بوون لە ما‌ڵ وەدەر کەوێ

لە ترسی ‌‌‌هێرشو، دزو چەتە

دەس‌درێژی‌ .چەقۆکێش‌و تاڵانکەر پیاو دەبێ سەگ ڕاگرێ

پیاو مێشکی دەتەقێ

لەبەر ئەو چەپەڵانە دەبێ سەگێکت هەبێ

دیسان

هیچ لایان حورمەتی نیە

چون پەیکەرەکانی باغی گۆندۆکیان کێشاوەتە خوارێ

بەردی گۆڕیان لە قەبران دزیوە.

دەی چۆن دەتوانی ئەو شتە بەئاسایی شی کەیوە؟

تاعوونە نهێنی، نەزانراوەکان هاتوون

کۆگای زبڵ‌وزاڵی بەستوو لە هەموو شۆنێکە

خەڵک درگا قفڵ دەکەن‌و دەلەرزن

لە ترسی ئەوەی چاوەڕوانین

دیارە شتێک بەڕێوەیە

یانۆشی خۆمان چۆنە؟

بەیانیت باش مامە کارشی

دیتنت؟- نا. کێ؟-

خەبەرت لە هیچ نیە؟

نا- گوێ بگرە-

،وادیارە

.دوینێ بە قەتاری ئێوارێ هاتوون

.لەبەر واڵەکە

.دەی، هیچ مەعلووم نیە

هەموو شتێک دەکرێ ڕوو بدا

هەندێک دەڵێن ٣٠٠ کەسن

یەکی دی دەڵێ

هەر دوانن

وە ئەو سیرکە

ترسەنێرترین شتێکە کە چاوت پێی دەکەوێ

هەر وەها دەڵێن هەمووی ئەوانە بۆ شاردنەوەی شتای ترە

دەڵێن کاتێک شەو دادێ

دەڕێژنە سەر دانیشتووە هێدیەکان

...دەشڵێن

واڵەکە پێوەندی بە هیچی ئەوانەوە نیە

ساتی دوایە

دەڵێن واڵەکە هۆی هەموو ئەو شتانەیە

شتێک کە بێ‌چەندوچۆنە ئەوە کە ڕاوڕووت دەستی پێ‌کردوە

پەنجێرەکانی دوکانی جل‌وبەرگیان شکاندوە.

توون‌چی ئەوەی بە چاوە خۆی دیوە

ڕێگام بکەوێ چاوێک لێ دەکەم

خواحافیز

دەمەوێ ئەوە ڕوون لەمەوە کە ...بۆ ساتێک چیە

هیچ گومانێک نیە کە ...ئەوە کێشەیەکی تکنیکی نیە

.بەڵکو فەلسەفیە

بەو مانایە کە ئەو سیستمە تۆناڵە ( ئاوازی) باسی دەکەین

لەڕێی تۆژینەوە بەناچار بە ئەزموونێکی باوەڕی گەیاندوین

:کە بە پێی ئەو دەپرسین

...بنەمای ئەم باوەڕە چیە

...کە پێمان وایە ئەم هارمۆنیە

...کە لە ناو دڵی هەر شاکارێک دایە

...وە ئاماژە دەکا بە هەڵنەوەشاوەیی خۆی

ئایا بەڕاست بوونی هەیە ( هارمۆنی)؟

...لە ئەنجامی ئەوە

...ئێمە لەجیاتی باس لە تۆژینەوە لە موسیقا

باسی بەدیهاتنی بێ‌هاوتای ناموسیقا بکەین non-music

کە سەدان ساڵە بێدەنگیان لێ هێناوە

...وە نەنگێکی بێزەون

.کە دەبێ ئاشکرای کەین

...ئەو بارەدۆخە جێی شەرمە

کە تەواوی جیاوازی چین inteval

لە ناو شاکارەکانی زۆرێک لە سەدەکان .هەڵەن

ئەوە یانی

موزیک

هارمۆنی‌و ئێکۆکەی ...ئەو ئەفسوونە بێ‌هاوتایەی

تەواو لەسەر بناخەیەکی هەڵە .دامەزراوە

ئەم هەڵفریواندنە حاشای لێ‌ناکرێ وە دەبێ باسی کەین

...تەنانەت ئەگەریش ئەوانەی کەمتر دڵنیان

.کەمێک مەیانەڕەون

.فڵتەی ڕێک‌کەوتنیان دێ

بەڵام چ ڕێک‌کەوتنێک

کاتێک زۆربەی

تۆنالیتەی خالیسی موسیقی

بۆچوونێکی نادروستە

وە interval خالیسی موسیقایی

وجودی نیە؟

دەبێ ئەم ڕاستیە ئێقڕار کەین