Bowie: The Man Who Changed the World

David Bowie heeft een mededeling. We schakelen live over per satelliet…

…naar het mooie Burbank in Los Angeles.

Hallo, David. Je ziet er goed uit.

- Wat voor kleur haar heb je nu? - Welk gedeelte?

- Het middelste deel, boven je neus. - Wat voor kleur vind jij dat?

- Iets uit het eind van Straw Dogs. - Juist, Straw Dogs.

Je hebt een mededeling, hè? Je hebt je toekomstplannen gewijzigd.

Je bent iets van plan in 1976.

Ja, ik ben op tournee…

…maar in mei kom ik terug naar Engeland om…

…concerten te geven en jou te zien, en Engeland te zien…

- …en er te zijn, en Engels te zijn. - Weer?

Zoals altijd, maar dan Engels in Engeland.

Waarom kom je terug? Heb je geld nodig…

…of mis het je het live-publiek?

Wat ik vooral mis, is Engeland.

Hoe? Je weet dat het Engeland dat je twee jaar geleden verliet, is veranderd.

Ja, maar deze donderdag is ook anders dan de vorige…

…maar hij is even belangrijk. Als hij niet na woensdag komt, mis ik hem.

Je weet dat de popwereld hier sinds je vertrek best is veranderd?

- Nee. - Ken je de Bay City Rollers?

- Jawel. - Je weet dat ze succesvol zijn…

…bij een jong, hysterisch publiek dat veel met dingen zwaait?

Ik vraag me af naar welk publiek jij terugkeert.

Dat weet ik niet, wat denk jij?

Misschien moet je zelf een nieuwe scene maken.

Ik heb geen idee, ik kom gewoon mijn songs spelen.

Weinig muzikanten zijn zo grensverleggend als David Bowie.

In een carrière van een halve eeuw is hij een uniek vernieuwer geweest.

Ik doe dit al een hele eeuw, en ik voel me er bijzonder prettig bij.

Het is erg bevredigend.

Hij is popster, componist, showman, acteur en producer.

David Bowie heeft een veelzijdigheid die weinig andere muzikanten bezitten.

De voortdurende evolutie van zijn stijl, sound en artistiek personage…

…heeft de populaire cultuur enorm beïnvloed.

- David, leuk je te ontmoeten. - Vind ik ook.

Ik vind het zo fijn om hier te zijn.

Ik vind het ongelofelijk hoeveel onzin ik heb geschreven.

Als je naar oude tapes luistert, vind je dingen die je nooit wilde uitbrengen.

En al snel wordt duidelijk waarom dat zo is.

Maar soms is het zo grappig dat ik het wel moet uitbrengen.

Hij gaf de popwereld iets theatraals…

…waardoor hij een uitgesproken imago kreeg.

Hij dacht erg theatraal, en was ook erg bezig met presentatie.

Het houdt maar niet op.

Mijn persoonlijke behoefte om te entertainen is erg veranderd.

Toen ik jong was, wilde ik vooral iets theatraals creëren…

…een kunstmatige, parallelle realiteit op het podium.

Naarmate ik ouder werd, vooral in de afgelopen vijf of zes jaar…

…vind ik het veel prettiger om gewoon de songs te interpreteren.

Als je ophef wilt veroorzaken…

…moet je een jurk dragen op een persconferentie in Texas.

Dat heeft David gedaan.

Hij zag er vreemd uit. Hij had absoluut de uitstraling van een ster…

…maar dan wel een heel aparte.

Ik geloof eigenlijk niet dat ik een bepaalde stijl wil hebben…

…waarvan je zou zeggen: 'Ja, dat is de David Bowie-sound.'

Ik wil gewoon mijn gang gaan en doen waar ik zin in heb.

Als je denkt aan je podiumkleding…

…hou je er dan rekening mee hoe dat overkomt bij duizenden fans?

Ik wilde iets eenvoudigs, met een eenvoudig silhouet.

- O ja? - Wat we vanavond dragen, dus.

Het modelandschap is veranderd, onder invloed van mensen als David Bowie.

Het androgyne concept…

…de sciencefiction-look, de kleuren en het geverfde haar…

…waren buitengewoon inspirerend voor ontwerpers.

Ook op dat gebied was David absoluut geniaal.

Je komt waarschijnlijk niet terug naar Engeland…

…met je glitter- en glamour-look van Ziggy Stardust, of wel?

Kom je zo terug?

Dat weet ik niet. Daar heb ik nog niet aan gewerkt.

Ik denk dat het veel spontaner zal zijn.

Je hebt geen outfit gepland, of een imago? Wat dat ook mag zijn.

Ik denk dat het imago dat ik aanneem uit mezelf bestaat.

Op dit moment ben ik mezelf aan het uitvinden.

- Je bedoelt, jezelf opnieuw uitvinden? - Ja, ik vind mezelf uit.

Vanaf je middel naar boven?

- Ja, verdraaid onprettig. - Wat ga je dragen?

Ga je een gewoon pak dragen, of…

Ik weet welke songs ik ga zingen, en dat is het belangrijkste.

David Bowie deed meer dan entertainen. Hij fascineerde en provoceerde mensen.

Na 50 jaar in de schijnwerpers…

…heeft de legendarische muzikant iets van zijn mysterie weten te behouden.

Ik dacht nooit dat ik het kon…

…maar in zekere zin heeft mijn band me aangespoord om het zo te doen.

Het is steeds minder theater, en steeds meer band en zingen, zingen.

Samen met The Beatles en Elvis Presley…

…heeft Bowie muzikale grenzen doen vervagen…

…en de popmuziek opnieuw gedefinieerd.

Testing. We zijn terug bij de rock-'n-roll. Eén, twee, drie, vier.

Hij is een van de meest invloedrijke iconen van de 20e eeuw.

Geef de serveerster een fooi.

Hij heeft meerdere generaties sterk beïnvloed.

Mensen die met je werken, vertellen me dat je jezelf niet zo snel blootgeeft.

- Mensen die met me uitgaan? - Nee, die met je werken.

Ik dacht dat je zei: 'mensen die met je uitgaan.'

Je doet niet geheimzinnig, maar je bent gesloten, je houdt dingen voor jezelf.

- Stil, ja. - Ben je verlegen?

Nee, ik ben niet verlegen, alleen een beetje stil.

Als je minder gesloten was, zou je de mensen dan minder kunnen verrassen?

Daar heb ik nooit over nagedacht. Ik laat het je straks weten. Eerst mijn concert.

Kom je?

Hij is waar hij wilde zijn, op het niveau van Lennon. Hoger kan niet.

Ik geloof niet dat er grote artiesten zijn…

…met net zo'n creatief portfolio als David.

Je kunt zeggen dat The Beatles invloed hadden op hoe jongeren dachten.

Dat geldt denk ik ook voor Bowie.

Hij is een van die mensen die een zeer sterke invloed heeft gehad…

…op onze wereld en onze tijd.

Dat is een verstrekkende bewering, maar het is waar.

David Robert Jones heeft er jaren over gedaan…

…om een van de meest invloedrijke figuren in de muziek te worden.

Hij groeide op in het spartaanse naoorlogse VK…

…en werd volwassen tijdens de swinging '60s.

In 1947 werd hij geboren in Londen. Zijn moeder heette Margaret.

Zijn vader, Haywood John Jones, werkte bij een organisatie voor kinderen.

David nodigde me uit in zijn ouderlijk huis.

Ik was 14, en voor mij leek hij van een andere planeet te komen.

Ik was nog nooit in een arbeiderswoning geweest.

Het was een cultuurschok, omdat ik erg beschermd was opgevoed.

Zijn huis was piepklein.

ZANGERES - ACTRICE

De twee grote stoelen van zijn ouders waren naar de televisie gekeerd.

Zijn moeder maakte boterhammen met tonijn voor ons.

Maar de ouders zeiden niets.

Ik was nog nooit in zo'n kil huis geweest, het was choquerend.

Ik was nog nooit in een huis geweest waar mensen niet lachten…

…en geen plezier maakten en niet vrolijk waren.

Het was net alsof ze rondliepen met zakken cement op hun schouders.

Zijn vader was enigszins kleinburgerlijk.

SCHRIJFSTER

Ze zeggen dat hij uit de arbeidersklasse kwam, maar dat vond ik niet.

David zei iets wat ik nooit zal vergeten:

'Wat er ook gebeurt, ik wil hier weg. Ik wil hier absoluut niet opgroeien.'

Al op jonge leeftijd kwam David in aanraking met rock-'n-roll…

…door de platen van zijn oudere broer Terry.

Het thema mentale instabiliteit…

…uit Bowies vroege werk heeft te maken met Terry.

Hij leed aan schizofrenie en werd opgenomen in een inrichting.

In 1985 pleegde hij zelfmoord.

Hij zocht zijn broer op in de inrichting.

Ik besefte niet hoe enorm heftig dit voor het gezin was.

Hij had het nooit meer over zijn broer.

Ik heb zijn broer nooit ontmoet, want die was toen al opgenomen.

Maar zijn moeder heb ik wel ontmoet, en ik vond haar nogal onopvallend.

Nu heb ik medelijden met de moeder.

Ze was erg stijf en vormelijk.

Je kreeg geen kans om haar te leren kennen. Ze was erg gesloten.

Jaren later belde de moeder soms, toen David steeds beroemder werd.

Heel vaak wilde hij niet met haar praten. Dan was Angie de perfecte gastvrouw.

Zij vormde een buffer en zei: 'Hij kan nu even niet.'

Ik geloof niet dat hij een hechte relatie had met zijn ouders.

Toen hij zes was, verhuisde de familie Jones naar Bromley in Kent.

David bezocht de basisschool Burnt Ash Primary…

…waar hij goed was in zingen en blokfluit spelen.

Het is inspirerend dat hij hier op school zat.

Dat vind ik ook. Hij is onze meest beroemde ex-leerling.

Zo'n 20 of 30 jaar geleden vonden de mensen hem behoorlijk radicaal.

David Bowie speelde in de film Labyrinth.

Persoonlijk begreep ik hem niet.

David Jones kreeg op school evenveel waardering voor zijn danskunsten…

…als voor zijn zang en handigheid met muziekinstrumenten.

Ik geloof niet dat iemand les had.

Je luisterde naar Amerikaanse platen, als je die kon krijgen…

…en je speelde mee, of je zong mee.

Het is best verontrustend, want als je jong bent…

…vind je zo veel dingen belangrijk, waaronder jezelf.

Als je ouder wordt, vind je steeds minder dingen belangrijk…

…behalve enkele fundamentele zaken, zoals naastenliefde.

Je hoopt dat mensen in leven blijven.

Je wilt voor je familie zorgen en voor je vrienden, en dan komt de rest.

Dit breidt zicht uit, als kringen in het water.

David sloot zijn lagere school matig af en ging naar Bromley Technical College.

Daar studeerde hij kunst, muziek en design.

Hij had belangstelling voor aliens en begon een ufo-tijdschrift.

Later beweerde hij dat hij een vloot van ruimteschepen had gezien.

Angie en ik zaten in Engeland, en Bowie belde op vanuit Amerika.

Hij had iemand gesproken die in Roswell was geweest…

…waar de aliens waren geland. Hij zei: 'Ik weet dat er daar eentje is.'

Hij belde speciaal om te zeggen dat dit zo was.

'Er is een alien geland. Hij is ingevroren en wordt in een bunker bewaard.'

Hij geloofde erin, en wij ook, omdat hij had gezegd dat hij hem had gezien.

In 1962 beleefde David Jones als puber een belangrijk incident…

…dat zijn imago blijvend zou bepalen.

Die ogen waren zo fotogeniek…

…omdat hij een mep had gekregen van zijn vriend George.

Zonder het te willen, heb ik zijn oog beschadigd. Ik was toen 15.

GEORGE UNDERWOOD VRIEND VAN DAVID BOWIE

Het was een domme ruzie om een meisje.

Na afloop zei ik: 'Sorry, dat had ik niet moeten doen.'

Het was een van die stomme dingen die je doet als je jong bent…

…maar ik had echt niet de gewoonte om mensen te slaan.

Dat heb ik één keer gedaan, en daarna nooit meer.

Ik wilde niet… Naderhand voelde ik me verschrikkelijk.

Het gaf hem wel een uitgesproken look.

Gelukkig zei hij later dat hij er blij mee was.

Het veranderde het aanzien van dat oog. In de mode is zoiets begerenswaardig.

PRESENTATOR MUZIEKPROGRAMMA'S

Dus vreemd genoeg had George hem een dienst bewezen met die klap.

Gelukkig bleven ze vrienden.