How the Universe Works

Vũ trụ là nơi dữ dội

Đầy các hành tinh như chốn địa ngục

Chúng ta có bộ sưu tập hành tinh kỳ quái

Những thế giới cực nóng - hàng ngàn độ...

Những hành tinh băng quá lạnh cho sự sống...

Những thế giới hoang vắng bị đốt cháy bởi bức xạ chết người...

Thậm chí có những hành tinh có mưa đất đá từ bầu trời

Chúng tôi đã thấy hàng trăm chuyện kỳ lạ như vậy

Và chúng rất điên cuồng

Chúng tôi tìm những thiên đường như trái đất của chúng ta

Mà chỉ thấy những hành tinh mà sự sống không thể nào tồn tại được

Làm thế nào Vũ trụ lại kỳ lạ như vậy?

Trái đất có phải trường hợp đặc biệt,

là hành tinh duy nhất có thể sống được?

Hay có những thế giới như chúng ta ở ngoài kia

đang đợi chúng ta tìm đến

VŨ TRỤ HOẠT ĐỘNG NHƯ THẾ NÀO

NHỮNG HÀNH TINH ĐẾN TỪ ĐỊA NGỤC

Nhìn ra khoảng không vũ trụ...

...có hàng tỷ thiên hà...

...hàng ngàn tỷ tỷ ngôi sao

Và một câu hỏi cần lời đáp --

Có ai khác ngoài kia không?

Chúng ta muốn tìm thấy một trái đất khác.

Có một chấm tròn màu xanh nhạt bay quanh một ngôi sao

ngoài thiên hà hay không?

Việc tìm kiếm nhắm vào những thế giới có thể chứa đựng sự sống.

Chúng ta đang tìm kiếm chính ảo tưởng của chúng ta

ngoài không gian

Chúng ta đang tìm kiếm thiên đàn của chúng ta.

Chúng ta đã khám phá hơn 700 hành tinh

bên ngoài hệ mặt trời.

Vậy mà, những hành tinh ngoài này không có gì trông giống chúng ta.

Tất cả chúng ta đều sai

Tất cả những hệ mặt trời mà ta thấy ngoài không gian

không giống hệ mặt trời chúng ta chút nào.

Chúng ta là những kẻ lập dị Chúng ta là quái vật

Đây là những thế giới đầy ác mộng.

Và vũ trụ thì có đầy.

Chúng tôi đang tìm kiếm các kiểu địa ngục khác nhau

và các nguyên nhân dẫn đến các hành tinh như vậy

Và tình trạng hiện giờ là --

tìm kiếm thiên đường, mà tìm thấy địa ngục.

Đây là những thế giới mà đời sống không thể nào tồn tại.

Chúng ta có thật sự cô đơn,

một sự may mắn trong một vũ trụ thù địch với cuộc sống?

Có thể chúng ta sớm có câu trả lời

Đến giờ, chúng ta đã khảo sát hàng trăm hành tinh ngoài hệ mặt trời

với tỷ lệ hơn một hành tinh một tuần.

Trong vài năm tới có thể sẽ là hàng ngàn.

Và cuối cùng,

có thể có hàng triệu, thậm chí hàng tỷ hành tinh như vậy

đợi chúng ta khám phá.

Làm thế nào tất cả chúng đều là địa ngục!

Đi tìm câu trả lời bắt đầu ở đây.

Cách trái đất 63 năm ánh sáng

Chúng ta đang khảo sát một hành tinh.

còn bự hơn cả sao Mộc.

Và nó có một vấn đề nghiêm trọng.

Quỹ đạo của nó quá chật

Nó gần ngôi sao chủ hơn sao Thủy gần mặt trời...

...và gần hơn 30 lần so với trái đất

Kết quả là, nó là địa ngục lửa cực nóng.

Nhưng còn có lý do khác tại sao không có gì sống sót được ở đây...

...và đó là, gió tàn bạo.

Bề mặt của nó bị đập bởi một cơn bão vô tận.

Chúng ta không thể thấy những cơn gió này bằng kính viễn vọng...

...nhưng chúng ta biết sự tồn tại của siêu bão...

...nhờ cái này...

...Kính không gian Spitzer của NASA

Spitzer có thể thấy những thứ chúng ta không thể

Nó không sử dụng ánh sáng quang học

Thay vào đó, nó nhìn bằng hồng ngoại.

Đó là một phần của quang phổ

chúng ta không thấy bằng mắt

Hồng ngoại thấy vùng nóng.

Lợi thế của việc nghiên cứu vũ trụ bằng hồng ngoại

là nó cho ta cơ hội

để thấy ánh sáng của hành tinh quanh các ngôi sao khác.

Khi bạn cố nhìn ánh sáng của một hành tinh

bên cạnh một ngôi sao,

Sao thì sáng hơn cả trăm, cả ngàn lần

Điều này làm cho hành tinh rất, rất mờ nhạt

nhưng chúng ta đưa vào hồng ngoại một phần quang phổ,

Sức nóng bên trong của hành tinh, giống như sức nóng trong cơ thể tôi,

làm hành tinh sáng rực.

Giờ nó có thể được nhìn thấy và đo đạt

Spitzer cho chúng ta vài điều hoàn toàn mới mẽ

Bản đồ thời tiết đầu tiên của một hành tinh ngoài hệ mặt trời.

Hình ảnh đơn giản này là một chiến thắng công nghệ

Các màu sắc thể hiện nghiệt độ khác nhau.

Nhưng bản đồ cũng chứng minh hành tinh có gió kinh khủng

Đó là vì điểm nóng không nằm đúng chổ.

Một bên của hành tinh luôn luôn hướng về ngôi sao

vì thế trung tâm của bên đó là điểm nóng nhất.

Nhưng không phải vậy

Có thứ gì đó đẩy điểm nóng sang một bên,

và cái đó có lực mạnh kinh khủng.

Chỉ có một cơn bão vô tận với tốc độ 9.600 km/h

mới có được sức mạnh đó...

...mạnh gấp 20 lần so với cơn gió mạnh nhất trái đất

tốc độ nhanh hơn âm thanh 8 lần.

Một thay đổi nhỏ trên bản đồ thời tiết...

...là bằng chứng của những cơn gió siêu âm hoành hành trên hành tinh xa.

Đúng là một hành tinh đến từ địa ngục.

Chúng ta đang tìm thấy các hành tinh mới với tốc độ chóng mặt --

mỗi tuần một hành tinh.

Mỗi hành tinh đều có thể là một thiên đường như trái đất.

Nhưng chúng ta càng khám phá nhiều, thì càng thấy nhiều địa ngục.

Và một số chúng thì quá nóng

đến mức vượt quá khả năng sinh sống nhiều lần.

Lẽ ra thậm chí không cần đến những hành tinh như vậy.

Hành tinh khí cỡ sao Mộc này

cách trái đất 256 năm ánh sáng.

Qua hồng ngoại, nó phát sáng như một ngôi sao,

sáng hơn sao Kim - hành tinh nóng nhất

trong hệ mặt trời cả ngàn lần.

Nó nóng đến 2.000 độ C

Gần như không có hành tinh nào có thể nóng đến như vậy

Nhiệt độ khinh khủng của nó cho chúng ta cơ sở

để biết diện mạo của nó.

Chỉ là một vật thể hoàn toàn đen tối

có thể hấp thu sức nóng từ ngôi sao

để đạt đến nhiệt độ thiêu đốt đó.

Nếu bạn lên đó, ở mặt ban đêm, hướng xa ngôi sao

Bạn có thể chỉ thấy bóng tối như vậy trước mắt --

Rất ít bức xạ, rất ít ánh sáng

Nó có thể trông như

các ngôi sao khuất xa một vùng bầu trời.

Như bề mặt cứng hấp thụ sức nóng của ngôi sao

và nóng lên ở mặt ban ngày,

hành tinh đen bị nướng bên cạnh ngôi sao của nó.

Chúng ta không biết thành phần khí quyển của nó.

Trên trái đất, không có thứ gì có thể hấp thụ nhiều ánh sáng như thế

Chỉ có màu từ điểm nóng của hành tinh

Khi bạn bay quanh mặt ban ngày

mọi thứ trở nên đỏ rực,

có thể có một cơn bão khổng lồ xoáy quanh điểm nóng đỏ

Thật như địa ngục.

Sâu bên dưới.

Những đám mây oxit titan xoáy quanh lõi cứng

nặng gấp 100 lần lõi trái đất.

Hoàn toàn tối đen -- Một địa ngục khác.

Nhưng một số hành tinh thậm chí còn lớn hơn,

dường như ngoài sức tưởng tượng.

Đây là một bí ẩn.

Mọi sách vở thiên văn đều nói rằng

các hành tinh khổng lồ cỡ sao Mộc

được hình thành ở ngoài xa, nơi rất lạnh

Vậy tại sao một hành tinh cỡ sao Mộc--

đang làm gì ở trong, gần hơn cả sao Thủy?

Các hành tinh kiểu sao Mộc

cách xa ngôi sao chủ, ngoài không gian lạnh giá.

Hành tinh khí khổng lồ có quỹ đạo gần như thế, nghĩa là những con quái vật này có thể di chuyển.

Đây là Wasp-12b, một địa ngục thiêu đốt

Nó quá gần ngôi sao

quỹ đạo của nó chỉ mất một ngày

Thế giới này rất nóng

hơn 2.200 độ C

Nóng điên cuồng.

Wasp-12b là một trong những hành tinh nóng nhất trong Ngân Hà

Chúng ta chưa từng thấy thứ gì như vậy trước đây

Đây chắc chắn là một trong những môi trường dữ dội nhất Vũ trụ

Wasp-12b chỉ cách ngôi sao của nó 3,2 triệu km

Sức nóng thổi khí quyển nó

phồng ra và loãng đi

Trong một bồn tắm đủ lớn có thể nó sẽ nổi

Thật ra chúng ta nghĩ rằng nó quá gần ngôi sao

nên lực hấp dẫn -- hiệu ứng thủy triều của lực hấp dẫn

bóp méo nó thành hình trứng

Thậm chí nó không tròn mà có hình thuôn.

Hàng ngàn km bên dưới bầu khí quyển bị thổi phồng

là một lõi cứng.

Nó giàu các bon và chịu áp lực cực độ.

Có thể có núi kim cương và than chì.

và các đại dương hắc ín lỏng

Nhưng Wasp-12b không tồn tại được lâu.

Quỹ đạo nó quá gần

đến nỗi ngôi sao của nó về lý thuyết có thể xé nó ra từng mảnh.

Bị rút đi gần 190 triệu tỷ tấn khí mỗi năm

10 triệu năm nữa, Wasp-12b sẽ tiêu tan.

Câu hỏi là: làm thế nào mà ban đầu nó ở gần như thế?

Đây là sự hình thành của hệ mặt trời

Tại trung tâm, một ngôi sao mới

Xung quanh nó là một dĩa các hạt bụi cực nhỏ xoay quanh

Đây là những hành tinh đang hình thành.

Các hạt bụi va chạm nhau,

và mỗi lần va chạm, chúng nhập chung.

Vì thế chúng càng ngày càng lớn lên.

Cứ thế chúng lớn lên như những thỏ bụi dưới gầm giường,

bạn có hàng 100 ngàn năm, hàng triệu năm

để kết tụ ra một thỏ bụi rất lớn.

càng ngày càng lớn.

Cách ngôi sao hàng ngàn tỷ km

nó đủ lạnh để đóng băng

băng hút bụi và khí

Những chùm khí này cứ lớn lên

qua hàng triệu năm

Cuối cùng, nó thành hành tinh khí khổng lồ

Trong hệ Mặt trời,