My Dinner with Andre

Η ζωή ενός συγγραφέα είναι σκληρή.

Δεν είναι εύκολη, όπως κάποιοι νομίζουν.

Εργάζεσαι σκληρά για να γράφεις έργα, και κανείς δεν τα ανεβάζει.

Κάνεις άλλες δουλειές για να τα βγάλεις πέρα...

Έγινα ηθοποιός-

και κανείς δεν κάνει προσλήψεις.

Έτσι χάνεις τον καιρό σου με μικροδουλειές του επαγγέλματος.

Σήμερα έπρεπε να σηκωθώ στις 10 το πρωί...

για να κάνω κάποια σημαντικά τηλεφωνήματα.

Μετά πήγα στο χαρτοπωλείο για φακέλους. Μετά στο φωτοτυπείο.

Είχα ένα σωρό πράγματα να κάνω.

Στις 5 έφτασα τελικά στο ταχυδρομείο...

και έστειλα κάποια αντίγραφα των έργων μου...

τσεκάροντας κάθε τόσο τον τηλεφωνητή...

να δω αν πήρε ο ατζέντης μου για κάποια δουλειά.

Το πρωί, το γραμματοκιβώτιο ήταν γεμάτο λογαριασμούς.

Τι να έκανα; Πώς να τους πλήρωνα;

Σε τελική ανάλυση, έχω ήδη κάνει ό,τι είναι δυνατό.

Ζω σε αυτή την πόλη όλη μου τη ζωή.

Μεγάλωσα στα Ανατολικά Προάστεια...

και σε ηλικία 10 ετών ζούσα πλούσια, σαν αριστοκράτης...

κυκλοφορούσα με τρόπους, ήμουν μαθημένος στις ανέσεις...

και το μόνο που σκεφτόμουν ήταν η τέχνη και η μουσική.

Τώρα είμαι 36, και το μόνο που σκέφτομαι είναι τα λεφτά.

Η ώρα είχε πάει 7...

και το μόνο που ήθελα τώρα ήταν να γυρίσω στη Ντέμπυ τη φίλη μου...

για να μου μαγειρέψει ένα ωραίο, νόστιμο γεύμα.

Αλλά τα τελευταία χρόνια η οικονομική μας κατάσταση...

είχε αναγκάσει τη Ντέμπυ να δουλεύει σερβιτόρα, τρεις φορές την εβδομάδα.

Κάποιος πρέπει να φέρνει λίγα χρήματα στο σπίτι.

Έτσι ήμουν μόνος μου.

Όμως, το χειρότερο ήταν ότι είχα μπλέξει σε μια παράξενη συμφωνία...

υποχρεωμένος να δειπνήσω με κάποιον που απέφευγα για χρόνια.

Τον λέγανε Αντρέ Γκρέγκορυ.

Παλιά ήταν στενός μου φίλος...

καθώς και ένας πολύτιμος συνάδελφος στο θέατρο.

Βασικά, ήταν αυτός που με ανακάλυψε...

παρουσιάζοντας ένα έργο μου στο θεατρικό σανίδι.

Όταν γνώρισα τον Αντρέ, βρισκόταν στο ζενίθ της καριέρας του ως θεατρικός σκηνοθέτης.

Η υπέροχη δουλειά που έκανε με την εταιρεία του, την Μανχάταν Πρότζεκτ...

κατέπληξε το κοινό σε όλο τον κόσμο.

Αλλά μετά, κάτι έπαθε ο Αντρέ.

Αποσύρθηκε από το θέατρο. Λες και εξαφανίστηκε.

Για μήνες, η οικογένειά του φαινόταν να ξέρει μόνο ότι έλειπε σε ταξίδι...

σε ένα παράξενο μέρος κάπου στο Θιβέτ...

κάτι που ήταν εντελώς αφύσικο γιατί λάτρευε τη γυναίκα του και τα παιδιά του.

Ποτέ δεν ήθελε να αφήσει το σπίτι του.

Και ποτέ δεν ανέφερε σε κάποιο πάρτυ...

ότι μιλούσε στα δέντρα ή κάτι τέτοιο.

Προφανώς, κάτι φοβερό συνέβη στον Αντρέ.

Η επικείμενη συνάντησή μας μου προκαλούσε μεγάλη νευρικότητα.

Εννοώ, δεν είχα σχέση με τέτοια πράγματα.

Είχα τα δικά μου προβλήματα. Δεν μπορούσα να βοηθήσω τον Αντρέ.

Υποτίθεται ότι θα το έπαιζα γιατρός, δηλαδή;

- Γεια σας. - Γεια σας.

- Παρακαλώ. - Ευχαριστώ.

- Ναι, κύριε. - A, με λένε Γουάλας Σώουν.

Υπάρχει μία κράτηση στο όνομα Αντρέ Γκρέγκορυ.

Το τραπέζι θα είναι έτοιμο σε λίγο, κύριε.

Αν θέλετε, μπορείτε να πάρετε ένα ποτό στο μπαρ.

- Καλησπέρα σας, κύριε. - Α, θα μπορούσα να έχω μια σόδα, παρακαλώ;

Λυπάμαι, κύριε. Έχουμε μόνο μεταλλικό νερό.

Μια χαρά, ευχαριστώ.

Όταν τηλεφώνησα στον Αντρέ και πρότεινε να συναντηθούμε σε αυτό το εστιατόριο...

ένοιωσα μάλλον έκπληκτος, αφού το γούστο του Αντρέ ήταν πολύ λιτό...

αν και ανέκαθεν όλοι ήξεραν ότι από κάπου αντλούσε εισόδημα.

Εννοώ, πώς διάολο ταξίδεψε στην Ασία...

και συνέχιζε να συντηρεί την οικογένειά του;

Ο λόγος που θα συναντούσα τον Αντρέ ήταν λόγω ενός γνωστού μου, του Τζωρτζ Γκράσφιλντ.

Μου τηλεφώνησε και επέμενε να τον συναντήσω.

Προφανώς, ο Τζωρτζ είχε πάει βόλτα το σκύλο του σε ένα περίεργο μέρος το προηγούμενο βράδυ...

και ξαφνικά θα έπεσε πάνω στον Αντρέ...

που μυξόκλαιγε μπροστά σε κάποιο ρημαγμένο κτίριο.

Ο Αντρέ θα είπε στο Τζωρτζ ότι μόλις είχε δει...

τη Φθινοπωρινή Σονάτα, του Ίνγκμαρ Μπέργμαν...

25 τετράγωνα πιο πέρα...

και δεν μπορούσε να συγκρατήσει τα δάκρυά του...

όταν άκουσε την ατάκα της Ίνγκριντ Μπέργκμαν...

"Θα μπορούσα να ζω μόνιμα στην τέχνη μου, αλλά όχι στη ζωή μου."

Γουόλυ!

- Πω πω! - Θεέ μου.

Θυμάμαι, όταν ξεκίνησα να συνεργάζομαι με την εταιρεία του Αντρέ...

Δεν ξεπέρασα ποτέ το πως ασπάζονταν οι ηθοποιοί όταν χαιρετιόντουσαν.

"Πω πω. Τώρα είμαι πράγματι στο θέατρο," σκέφτηκα.

Φαίνεσαι υπέροχα.

Ναι, νοιώθω φοβερά.

Καλησπέρα σας, κύριε. Χαίρομαι που σας ξαναβλέπω.

Ευχαριστώ, καλησπέρα. Θα ήθελα ένα κρασί με σόδα, αν είναι εύκολο.

- Μάλιστα, κύριε. - Ευχαριστώ.

Αισθανόμουν απίστευτα νευρικός.

Δεν ήξερα αν μπορούσω να αντέξω μαζί του ένα ολόκληρο γεύμα.

Υπέροχα.

Έτσι πιάσαμε την κουβέντα.

Μου είπε κάποια πράγματα για τον Γιέρζυ Γκροτόφσκι...

τον σπουδαίο Πολωνό θεατρικό σκηνοθέτη...

που ήταν φίλος του και κάτι σαν γκουρού για τον Αντρέα.

Αποσύρθηκε κι αυτός από το θέατρο.

Ο Γκροτόφσκι ήταν επίσης ασυνήθιστος τύπος.

Κάποτε ήταν πολύ χοντρός, μετά έχασε πάρα πολύ βάρος...

αδυνάτισε και άφησε γενειάδα.

- Το τραπέζι σας είναι εντάξει, αν είστε έτοιμοι.

- Ω. - Ναι. Ευχαριστώ.

Άρχισα να συνειδητοποιώ ότι ο μόνος τρόπος για να κάνω το βράδυ υποφερτό...

ήταν να κάνω στον Αντρέ μερικές ερωτήσεις.

Οι ερωτήσεις πάντα με χαλαρώνουν.

Βασικά, μερικές φορές νομίζω ότι το κρυφό μου επάγγελμα...

είναι ερευνητής, ένα είδος ντετέκτιβ.

Πάντα μου αρέσει να μαθαίνω για τους ανθρώπους.

Ακόμα κι όταν είναι ανήσυχοι, το βρίσκω πολύ... ενδιαφέρον.

- Παρεπιπτόντως, είναι ακόμα αδύνατος; - Τι;

Ο Γκροτόφσκι. Είναι ακόμα αδύνατος;

Ω. Στέκα.

Ω, γκαρσόν! Νομίζω δεν το χρειαζόμαστε αυτό.

- Μάλιστα, κύριε. - Ευχαριστώ.

Τι λες γι' αυτό;

Επτά επιπλέουσες γαρίδες.

- Θέλετε να παραγγείλετε; - A, ναι.

Ε, την Γκαλούσκα - Πώς τη φτιάχνετε;

Ο Αντρέ φαινόταν να ξέρει καλά το μενού.

- Ντάμπλινγκ με σταφίδες, ζεματιστά αμύγδαλα. - Δεν καταλάβαινα λέξη.

- Πολύ καλή επιλογή. - Χμ.

Όχι, μάλλον - Θα πάρω το Κάιγ-ο-Ρεζάν, το ορτύκι.

- Πολύ καλά. - Ω, ορτύκια! Θα πάρω και γω το ίδιο.

- Δύο. - Υπέροχα!

Και νομίζω πως θα ξεκινήσω με Τερίν ντε Πουαζόν.

- Ναι. - Τι είναι αυτό;

Α, είναι σαν πατέ - ελαφρύ, από ψάρι.

- Έχει κόκαλα; - Καθόλου.

Απόλυτα ασφαλές.

Εμ, - Τι είναι το... Μπραμπορόβ Πολόβκα;

Είναι σούπα από πατάτα. Πολύ νόστιμη.

Α, ωραία. Θα πάρω αυτήν.

- Ευχαριστώ θερμά. - Ευχαριστώ πολύ.

Λοιπόν!

Πότε ήταν η τελευταία φορά που συναντηθήκαμε;

Έτσι μιλήσαμε λίγο για τα έργα μου, την υποκριτική μου...

και τη φίλη μου, τη Ντέμπυ.

Μου είπε για τη γυναίκα του, την Τσικίτα, και τα δυο παιδιά του, το Νικόλα και τη Μαρίνα.

...και επέστρεψα στη Νέα Υόρκη.

Τελικά, τον ρώτησα τι έκανε τα τελευταία χρόνια.

Ω, Θεέ μου. Ανυπομονούσα να μάθω.

- Αλήθεια; - Αλήθεια.

Στην αρχή, ήταν λίγο απρόθυμος να μιλήσει για αυτό...

έτσι συνέχισα τις ερωτήσεις, και τελικά άρχισε να απαντάει.

...σε ένα συνέδριο για παραθεατρικά έργα.

Και... πάνε πέντε χρόνια...

περπατούσα με τον Γκροτόφσκι στην 5η Λεωφόρο και μιλούσαμε.

Και με προσκάλεσε να πάω να διδάξω στην Πολωνία εκείνο το καλοκαίρι.

Ξέρεις, σεμινάρια σε ηθοποιούς, και σκηνοθέτες, και τρέχα γύρευε.

Και αναγκάστηκα να του πω ότι δεν ήθελα να πάω, επειδή, πραγματικά, δεν είχα τίποτα να διδάξω.

Δεν είχα τίποτα να πω. Δεν ήξερα τίποτα.

Δεν μπορούσα να διδάξω τίποτα.

Οι ασκήσεις δεν είχαν πια κανένα νόημα για μένα.

Το να ανεβάζω έργα στη σκηνή μού φαινόταν γελοίο.

Δεν ήξερα τι να κάνω. Εννοώ, απλά δεν μπορούσα να το κάνω.

Έτσι μου είπε, "Γιατί δεν δοκιμάζεις να ζητήσεις ό,τι θες για να κάνεις αυτό το σεμινάριο.

Όσο εξωφρενικό κι αν είναι. Ίσως μπορώ να στο δώσω."

Έτσι του είπα, "Λοιπόν, αν μου δώσεις...

"40 Εβραίες που δεν μιλάνε ούτε Αγγλικά, ούτε Γαλλικά -

Που να είναι καιρό στο θέατρο και θέλουν να τα παρατήσουν...

χωρίς να ξέρουν το γιατί...

ή κοπέλες που να λατρεύουν το θέατρο, αλλά δεν έχουν δει ποτέ κάτι που να τις συγκινήσει.

Και αν όλες αυτές ξέρουν να παίζουν τρομπέτα ή άρπα...

και η εργασία γίνει σε ένα δάσος, τότε θα έρθω."

Μία ή δύο βδομάδες αργότερα, μου τηλεφωνεί από την Πολωνία.

Και λέει, "Λοιπόν, 40 Εβραίες... είναι λίγο δύσκολο να βρεις."

Αλλά λέει, "Ωστόσο βρήκα 40 γυναίκες. Όλες ταιριάζουν με τα δεδομένα σου."

Και μου λέει, "Έχω και κάποιους αξιόλογους άντρες...

"αλλά δεν είσαι υποχρεωμένος να δουλέψεις μαζί τους.

"Το κοινό όλων αυτών είναι ότι αμφισβητούν το θέατρο.

"Δεν ξέρουν όλοι τρομπέτα ή άρπα, αλλά όλοι παίζουν ένα μουσικό όργανο.

Και κανείς τους δεν μιλάει Αγγλικά."

Και μου βρήκε κι ένα δάσος, Γουόλυ.

Και στο δάσος ζούσαν μόνο κάποιοι αγριόχοιροι κι ένας ερημίτης.

Αυτή ήταν μια προσφορά που δεν μπορούσα να αρνηθώ.

Έπρεπε να πάω.

Έτσι, πήγα στην Πολωνία, και βρήκα αυτή την υπέροχη ομάδα νεαρών.

Και το δάσος ήταν απόλυτα μαγικό.

Ξέρεις, ένα τεράστιο δάσος.

Εννοώ, τα δέντρα ήταν τόσο μεγάλα...

που 4-5 άνθρωποι με τεντωμένα χέρια δεν έφταναν να αγκαλιάσουν τον κορμό.

Έτσι κατασκηνώσαμε δίπλα στα ερείπια εκείνου του μικρού κάστρου...

και τρώγαμε σε κείνη τη μεγάλη πέτρινη πλάκα που χρησίμευε για τραπέζι.

Και συνήθως ξεκινάγαμε την εργασία το ηλιοβασίλεμα...

και συνεχίζαμε μέχρι τις 6-7 τα χαράματα.

Και μετά, επειδή στους Πολωνούς αρέσει να χορεύουν και να τραγουδούν...

τραγουδούσαμε και χορεύαμε μέχρι τις 10-11 το πρωί.

Και μετά τρώγαμε το φαγητό μας, συνήθως ψωμί, μαρμελάδα, τυρί και τσάι.

Και μετά πηγαίναμε για ύπνο, από το μεσημέρι μέχρι να πέσει ο ήλιος.

Σε τεχνικό επίπεδο, βέβαια...

Σε τεχνικό επίπεδο η κατάσταση είχε πολύ ενδιαφέρον...

επειδή αν βρίσκεσαι σε ένα δάσος με μια ομάδα 40 ανθρώπων...

που δεν μιλούν τη γλώσσα σου, τότε δεν έχεις ενδοιασμούς.

Τι ακριβώς εννοείς;

Κοίτα, αυτό που κάναμε ήταν ότι απλά καθόμασταν εκεί και περιμέναμε...

μέχρι κάποιος να νοιώσει την παρόρμηση να κάνει κάτι.

Τώρα, αυτό - είναι κάπως σαν θεατρικός αυτοσχεδιασμός.

Εννοώ, ξέρεις, αν σκηνοθετείς ένα έργο του Τσέχωφ...

έχεις τους ηθοποιούς που παίζουν τη μάνα, τον γιο, τον θείο...

Αν βρίσκονται όλοι στο χώρο, στήνουν μια σκηνή που δεν υπάρχει στο έργο.