Life

ترجمه از مهدي صاحبي

گياهان حاوي خانواده هايي از درختان هستند که به حدود 1.5 ميليارد سال پيش بر ميگردند

آنها براي بقا پدافندهاي عجيبي را طراحي کرده اند

اين درخت يک درخت کاج شاخه اي ميباشد

اين درخت هزاران سال طول کشيده تا به .اين اندازه برسد

، اين درخت به پا خواستن و سقوط فرمانروايان مختلف

پادشاه ها ، ملکه ها ، آمدن و رفتن رييس جمهورهاي مختلف

و احتمالا طلوع خورشيد را بيش از 1.5 ميليون بار .نظاره گر بوده است

درختهاي کاج شاخه اي ، جانداراني . روي کره زمين هستند که بيشترين طول عمر را دارند

. گياهان بامبو از نظر رشد و نمو سريعترين گياهان هستند

اين گياه در عرض 90 روز بطور کامل رشد ميکند و . اندازه اش به 30 متر ميرسد

همانند حيوانات ، گياهان نيز به صورت دائم براي . بدست آوردن غذا در حال رقابت هستند

، تلاش و کوشش براي زاد و ولد

. و مبارزه بر عليه مهاجمان

گياهان فريبا و دلربا هستند و در بعضي موارد

. حتي ميتوانند شکارچي هم باشند

اغلب ما متوجه حرکات و رفتار گياهان نميشيم چون حرکات آنها در برار ديدگان ما بسيار . کُند صورت ميگيرد

، ولي وقتي زمان رو تند کنيم

و به حرکات گياهان از اين ، ديدنما نگاه کنيم

آنها به طرز خاصي به زندگي بر ميگردند

، اتفاقات در اين سرزمين جنگلي

ميتوانند نمايي رو در عرض يک و نيم دقيقه طوري در اختيار ما قرار بدن که درحالت عادي يک سال و نيم به طول مي انجامد

همانند حيوانات ، گياهان نيز . به آب و غذا نياز دارند

ولي چيزي که آنها را از هم جدا ميکند تقلا و کوشش . براي رسيدن به نور است

گياهان براي رشد کردن و انجام کارهاي مختلف به اندازه نيازشان ، به . نور احتياج دارند

باغها و جنگلها بهترين مکان براي . رشد و زندگي گياهان هستند

، با اين حال ، زمينهاي جنگلي اينجا

، يکي از سخت ترين مکانهاي قابل تصور

. براي يک گياه جوان براي رشد و زندگي به حساب مي آيد

سايباني که شاخه هاي درختان در بالا ايجاد ، کردند بسيار ضخيم است

بطوريکه فقط مقدار کمي از نور خورشيد . ميتواند از آن عبور کند

براي نهال ها ، کمبود نور خورشيد به معني مرگ است

ولي گياه ها و نهال هايي که بر زمين قرار دارند . نيازي نيست که تسليم اين موضوع شوند

، اگر نور به سمت آنان نمي آيد

. آنها ميتوانند به سمت نور بروند

. ولي هنوز هم مشکلي بر سر راه آنها (گياهان) وجود دارد

. نور در 50 متري بالاي سر آنها قرار دارد

. پس ، آنها مجبورند بالا بروند

بالا رفتن با کمک گرفتن از يک گياه ديگر . بسيار راحت تر خواهد بود

ولي آنها تا زماني بالا ميروند تا بتوانند نور دريافت کنند . و بيش از آن بالا نميروند

، همانند انگشتهايي که به دنبال شکاف ميگردند

اين گياه ( پاپيتال ) نيز شکافهاي موجود در تنه .درخت را ميگيرد

علاوه بر گياهاني که براي بالا رفتن از گرفتن شکاف روي تنه درخت استفاده ميکنند بعضي . گياهان ديگر از چنگ زدن استفاده ميکنند

گياه پنجه گربه اي ، با قلاب کردن شاخه هايش درون درزهاي کوچک روي تنه درخت

. خودش را به سمت بالا ميکشد

، با هر متر بالا رفتن

نور رفته رفته قويتر ميشود و سوخت وساز . گياه بيشتر

رشته ها و ساقه هاي اين گُل بنظر ، ميرسد معلق در هوا بدون هدف هستند

ولي در حقيقت به دنبال مکاني براي محکم کردن خود . به آن ميگردند

، ساقهاي گياه خودشان را مارپيچ ميکنند . و گياه رو با دقت به سمت بالا ميبرند

، در طي چند روز . گياهان بالا رونده خودشان نيز به سايبان تبديل ميشوند

، هم اينک با وجود انرژي نور آن هم به مقدار زياد . گياهان مذکور قادرند به گُل تبديل شوند

بقيه گياهان پدافند متفاوتي براي

براي يافتن نور مورد نيازشان در . جنگلهاي شلوغ بکار ميبرند

. اينها گياهاني موسوم به گياهان هوا هستند

اين گياهان بر روي شاخه هاي ، درختان بلند قد رشد ميکنند

و همه زندگي شان را با گرفتن حمام آفتاب . در زير نور سپري ميکنند

ولي روييدن در اتفاع 50 متري از سطح زمين . براي اين گياه ايجاد اشکال ميکند

اکثر گياهان آب و املاح معدني را از طريق ريشه هايشان . از زمين دريافت ميکنند

اما براي اين نوع گياه يعني گياهِ هوا که ريشه هايش ، در شاخه هاي بلند درختان قرار دارد

اين شيوه مورد انتخابشان نيست

. ولي آنها راه حلي دارند

اول اينکه ، ريشه هاي نمايان اين گياه بطرز شگفت آوري توانايي غوطه ور شدن در آب را همانند يه دستمال نم گير دارا هستند

، با آمدن مقدار ناچيزي باران يا مه گرفتگي . اين گياه قطرات را بطور کامل در خود فرو ميبرد

آنها همچنين شيوه اي براي جذب مواد غذايي و معدني . دارند

ريشه هاي اين گياه برگ هايي که در نهايت ، پوسيده ميشوند و در حال ريزشند را به دام مي اندازند

و گياه را از طريق مواد غذايي که بدست آورده اند . تغذيه ميکنند

، بيست هزار نوع گياه مختلف

مثل اُرکيدها ، برمورلياد ها و سرخس ها ، هر کدام . شيوه ي قابل توجهي را براي زندگي انتخاب کرده اند

يک گياه براي رشد کردن فقط به بدست آوردن ، مواد غذايي به اندازه نيازش احتياج ندارد

. بلکه به متعادل بودن مواد غذايي نيز احتياج دارد

خاک موجود در اين لجن زار پر آب از کيفيت . بسيار پاييني برخوردار است و فاقد نيتروژن ميباشد

ولي اين گياهان عجيب پدافند هوشمندانه اي . طراحي کرده اند

برگهاي اين گياهان از شاخکهاي تشکيل شده که نوک هر شاخک را قطراتي شبيه به . شبنم صبحگاهي پوشانده است

همين قطرات باعث شدند که اين گياه . به نام گياه ژله-خورشيد خوانده شود

اين گياهان خوشبو هستند و به همين دليل . مورد توجه حشرات قرار ميگيرند

. ولي در عين حال اين نوع گياهان بسيار چسبناک هستند

پشه ها آن هم به تعداد زياد در اين لجن زار پر آب ظاهر ميشوند

. و گياه ژله-خورشيدي هم آماده ميشود

شاخک هاي گياه ژله-خورشيد همانند موشکهاي . کاغذي زنده هستند

. دست و پا زدن فقط شرايط را بدتر ميکند

گياه از طريق هر تماس . حشره گرفتار را محکم تر ميگيرد

با هر چه بيشتر پوشانده شدن ، حشره توسط شاخکهاي گياه

قطرات نوک شاخکها بر روي بدن حشره . گسترده ميشوند

سرانجام ، حشره خفه ميشود و در اين . قطرات شبنم وار غرق ميشود

آنزيم هاي گوارشي اين گياه بدن حشره رو به يک خوراک نيتروژن دار قدرتمند که

. گياه توانايي جذب کردن آنرا دارد ، تبديل ميکند

بدون وجود رشته ها و بافتهاي حيواني . اين گياه توانايي زنده ماندن ندارد

ولي يک نوع گياه گوشتخوار ديگر نيز وجود دارد

. که درنده و شکارچي ماهر تري به حساب مي آيد

. اين گياه به " تله مگس زيبا " موسوم است

همانند گياه ژله-خورشيد ، اين گياه نيز ، خود را جالب توجه ميکنند

بطوريک شيره شيرينش را بر حاشيه ي .هر يک از برگهايش منتشر ميکند

ولي بهتر است هر حشره اي که با اين گياه ملاقات ميکند . مراقب به اين 6 شاخک کوچک باشد

. اين مگس بايد با دقت گام بردارد

، اگر به يک شاخک ضربه اي برخورد کند

. گياه ميتواند از غذايش تغذيه کند

ولي ما براي بدست آوردن زمان . تايمري را قرار ميدهيم

دومين ضربه به شاخک در کمتر از 20 ثانيه اتفاق مي افتد . و مگس به دام مي افتد

رشته هاي الکتريکي عصبي کشيده ميشوند و برگ گياه تنها در کسري از ثانيه . محکم بسته ميشود

شاخکهاي موجود در نوک برگ اين گياه . همانند ميله هاي قفس به هم محکم ميشوند

اگر مگس بسيار بزرگ يا بسيار کوچک باشد . ميتواند خود را فراري دهد

، ولي اکثر مگسها گير مي افتند

. و ميميرند

. حدودا 10 روز بعد تله مجددا باز ميشود

. تنها از مگس پوستش باقي مانده است

گياه بطور کامل از خوراکش تغذيه کرده و . خود را براي شکار طعمه بعدي بازسازي ميکند

اما گياه " تله مگس زيبا " براي ادامه حيات تنها در طي يک سال

فقط يک بار با مقابل شدن با حشرات . نياز دارد

. اين گياه براي گرده افشاني به کمک حشرات نياز دارد

، اين گياه گلهايش را به ساقه هاي بلند منتقل ميکند

تا بدين ترتيب از خطرات و دامهاي موجود در قسمتهاي . پايينتر در امان باشند

. در اينجا ، حشرات با خيال راحت ميتوانند از شهد گل تغذيه کنند

در بازگشت مجدد ، حشرات براي گياه ، چيز حيات بخشي را فراهم مي آوردند

و از طريق حمل گَرده از يک گُل به گُل . ديگر اين عمل را انجام ميدهند

. ولي اين قرارداد بين گياه و حشرات موقتي ميباشد

بعد از اينکه کار گرده افشاني به اتمام رسيد ، اين گياه . مجددا مثل اول عمل ميکند

حدود 80% از انواع گياهان موجود بر روي کره زمين . حاوي گُل هستند

، تنها وظيفه گُلها براي گياهان

اينست که گياه را براي توليد مثل . و زاد و ولد فعال ميکند

، رنگ زيبا ، بوي خوش ، شهد شيرين و شکل زيبا

. همگي باعث قدرتمند شدن يک گُل ميشوند

.گلهاي آفتاب گردان در مقابل نور خورشيد ميرويند

گرماي نور خورشيد عمل تهيه ، شهد و ساخت و ساز گَرده را

. در اين گُل سرعت ميبخشد

، صدها عدد از پرچمهاي اين گُل

هر کدام يکي پس از ديگري پود هايي را . ايجاد ميکنند که با گَرده پوشانده شده است

، و همانند اکثر گُلها

گلهاي آفتابگردان نيز رابطه ي دوستي نزديکي ، با حيوانات ، به جهت

. اطمينان حاصل کردن در امر توليد مثل ، برقرار کرده اند

، اين زنبور ها در کنار تغذيه کردن از شهد گلها

بطرز ناخود آگاه با پود هاي حاوي گَرده ، تماس پيدا ميکنند ، و گَرده ها را جمع آوري کرده

. و با خود از گُلي به گُل ديگر حمل ميکنند

. هم اکنون گل آفتابگردان بارور شده

در سرزمينهاي آفتابگير ، در جنوب فرانسه

، فصل وجود گُل و شکوفه به طول مي انجامد

. ولي همه گياهان از اين نعمت برخوردار نيستند

کلافهاي کوهستاني در تاسماني محل وزش . بادهاي سرد قطبي ميباشد

براي توليد مثل ، بوته ي " ريچيا-عسل " بايد به گل تبديل شود

ولي قسمتهاي ظريف گل خطر آسيب ديدن . توسط سرما را دارند

. اين گياه براي خود راه حل ابتکاري دارد

، گلبرگهاي گلبه صورت يک عايق

در کنار هم قرار ميگيرند ، و در اين حالت از پرچمهاي گل . محافظت ميکنند

، اگرچه اين کار مشکل ديگري بوجود مي آورد

گلبرگهاي گل خيلي خوب به يکديگر ، چسبيده اند و متاسفانه

اين کار باعث دور نگه داشتن حشرات حاوي . گَرده نيز ميشود

، در خلال همين امر ، تابش نور خورشيد

گلها را گرم ميکند و گلها ناگهان شروع . به توليد شهد ميکنند

همين امر توجه پرندگان نظير کاراوُنگ سياه ( نوعي کلاغ ) را . به خود جلب ميکند

کلاغ توان اين را دارد که گلهاي بسته شده را ، باز کند

. و به شهد گلها دسترسي پيدا کند

در همين زمان ، گل پرچمهاي ظريفش را در معرض ديد . حشرات در حال انتظار ، قرار ميدهد

خوشبختانه ، زمان کافي براي گَرده افشاني قبل ، از اينکه وزش باد سرد و تند

. گلها را نابود کند ، وجود دارد

براي بعضي از گياهان ، ارتباط برقرار کردن ، بوسيله گَرده افشاني

، دوستي به حساب نمي آيد

. بلکه جنگ است

، پروانه ها ، آن هم به چنين تعدادي

. براي گَرده افشاني هر گُلي بنظر عالي مي آيند

اين نوع گُل ( پادزهر سمي تپه ماسه اي ) بهار هر سال در علفزارهاي ماسه اي ؛

. در فلوريدا شکوفه ميزند

الان وقت شکوفه دادن اين نوع گُلهاست ، که با مهاجرت

پروانه هايي که از مکزيک به اين منطقه . کوچ کرده اند کاملا منطبق است

، پروانه ها به طور کامل اين گياه را وارسي ميکنند

اما بنظرشان چيز ديگري علاوه بر گَرده ها . پيدا کرده اند

، اين پروانه ماده علاوه بر جمع آوري گَرده ها

تخمهايش را بر روي برگ اين گياه . قرار ميدهد

اين گياه تنها گياهي ميباشد که . کرم صدپا ( نوزاد پروانه ) ميتواند از آن تغذيه کند

. ولي گياه نيز يک مکانيزم دفاعي دارد

، در حاليکه نوزاد پروانه شروع به خوردن رگبرگها ميکند

يک نوع مايعِ سفيد رنگ باد ميکند و . نوزاد پروانه را در خود غوطه ور ميکند

اگر نوزاد پروانه سريع عمل نکند خفه و غرق ... ميشود

. يا اينکه فَکش بهم ميچسبد

شيوه دفاعي اين گياه بسيار موثر است

بطوريکه تنها يک سوم از نوزادهاي پروانه ميتوانند

. در روز اول جان سالم بدر ببرند

، ولي نوزادهايي که زنده ميمانند . رشد ميکنند و اندازه و قدرتشان بيشتر ميشود

. و بدين ترتيب شروع به خوردن ميکنند

نوزاد پروانه همانطور که رگبرگ اصلي گياه را ، مي جَوَد

، بقسمتهاي شيره دار برگ را نيز ميمکد

. منبع اين شيره را قطع ميکند

و هم اينک برگ اين گياه بدون دفاع ميشود

و نوزاد پروانه در امنيت مشغول خوردن ميشه

قبل از آماده شدن براي شفيره شدن پروانه

اما بعد از حدود 10 روز

واضح ميشه که چرا گياه اين حمله رو تحمل ميکنه

يک پروانه جديد بارور نميتواند در لا به لاي غنچه هاي گياه که پر شده از شهد هستند

. به در ستي بايستد

چنانکه اون اطراف سر گل حرکت ميکنه

پاهاي اون بين شيارهاي گلبرگ سر ميخوره

جايي که کيسه هاي گرده ي گل منتظرن

زماني که پرواز ميکنه گرده هاي گل به پاهاي پروانه ميچسبن

و اونا رو تا گل بعدي حمل ميکنن و گرده افشاني انجام ميشه

اگر چه که گياه مجبور به پرداخت بهاي سنگيني ميشه

در آخر کار توسط پروانه براي يافتن راهش استفاده ميشه

اينجا در دومينيکا گياهي هست که خيلي دستکاري شده

اون گرده افشانشو اسير خودش ميکنه

ساختار قرمز روشن هليکونيا در واقع برگها رو آرايش داده

اينها گلهاش هستند

ممکنه کوچک باشن اما نقش مهمي رو بازي ميکنن