Miles Davis: Birth of the Cool

TẤT CẢ TÁC PHẨM ÂM NHẠC ĐỀU DO MILES DAVIS BIỂU DIỄN, NẾU KHÔNG CÓ GHI CHÚ KHÁC

TẤT CẢ LỜI THOẠI CỦA MILES TRONG PHIM LÀ CỦA CHÍNH ÔNG, DO CARL LUMBLY LỒNG TIẾNG

Âm nhạc luôn như lời nguyền với tôi.

Tôi luôn thấy thôi thúc muốn chơi.

Đó là điều đầu tiên trong đời tôi.

Tôi nghĩ về nó cả khi đi ngủ và khi thức dậy.

Nó luôn ở đó.

Nó đến trước mọi thứ.

Sống là một cuộc phiêu lưu và thử thách.

Sống không phải là đứng yên và được an toàn.

Cả đời mình, tôi luôn là người như vậy.

Nếu ai đó muốn liên tục sáng tạo, họ phải luôn thay đổi.

Tôi sinh ra ở Alton, Illinois,

một thị trấn nhỏ bên Sông Mississippi.

Bố tôi đưa gia đình đến East St. Louis.

East St. Louis và St. Louis là những thị trấn quê, toàn người dân quê,

đặc biệt là người da trắng từ vùng quanh đó.

Thực sự quê mùa,

và cực kì phân biệt chủng tộc.

Miles lớn lên trong gia đình giàu có.

Bố ông ấy là nha sĩ.

Ông ấy cũng có một trang trại và chăn nuôi gia súc,

lợn và đủ loài khác.

Họ là thành phần ưu tú trong thành phố đó.

Ông ấy là người giàu thứ hai trong bang Illinois.

Người da đen.

Nhưng vào thời ông lớn lên, luật phân biệt chủng tộc Jim Crow vẫn còn,

nên của cải của ông, của cải của bố ông,

không bảo vệ ông khỏi sự chia tách và phân biệt chủng tộc

ở một nơi như East St. Louis.

Vào sinh nhật 13 tuổi của tôi, bố tôi mua tặng tôi cây kèn trumpet mới.

Mẹ tôi muốn tôi có đàn vĩ cầm, nhưng bố tôi đã bác bỏ.

Việc này khiến họ cãi vã gay gắt.

Họ luôn cãi lộn từ khi tôi còn nhỏ.

Ông ấy nghe bố mẹ nói chuyện, gây gổ,

và tôi đoán điều đó ảnh hưởng đến ông ấy khi còn bé.

Miles đã hấp thụ điều đó. Ông ấy hấp thụ tất cả.

Sự giận dữ, thái độ đó đối với phụ nữ.

Tôi nhớ mẹ tôi nhặt đồ và ném vào bố tôi.

Bố nổi giận với mẹ tôi và đấm bà.

Ông khiến bà gãy mấy cái răng.

Chắc chắn điều đó ảnh hưởng đến bà ấy,

dù tôi không biết rõ như thế nào.

Miles được coi là thiên tài,

nhưng ông ấy cũng được coi là…

Tôi nghĩ là kì cục.

TRƯỜNG TRUNG HỌC LINCOLN EAST ST. LOUIS, ILLINOIS

Miles hay vào rừng,

nghe tiếng động vật, chim chóc,

và chơi những gì mình nghe thấy.

Ông luôn có cách riêng để làm mọi việc.

Miles khởi đầu từ rất nhỏ,

là thành viên của đội kèn trumpet trong ban nhạc Blue Devils của Eddie Randle.

Miles còn bé, thân hình nhỏ thó

và gần như không mặc vừa bộ vest quy định để biểu diễn.

Khi những người khác ở ban nhạc của Eddie Randle

có công việc tay phải,

cậu thiếu niên Miles Davis

nhanh chóng trở thành đạo diễn âm nhạc cho ban nhạc dance nổi tiếng này.

"I LOVE THE RHYTHM IN A RIFF" BILLY ECKSTINE & DÀN NHẠC

Điểm mấu chốt thực sự của Miles là

trong mùa hè sau khi học xong trung học,

ông được mời biểu diễn cùng ban nhạc Billy Eckstine.

Cả Charlie Parker và Dizzy Gillespie đều thuộc ban nhạc đó.

Ta có lò luyện,

tương lai của nhạc jazz hiện đại ngay trong ban nhạc lớn đó.

Cảm xúc tuyệt vời nhất tôi từng có trong đời,

mà mặc quần áo,

là lần đầu tôi gặp Diz và Bird.

Lúc đó, tôi 18 tuổi.

Tôi quyết định ngay lúc đó là tôi phải ở New York, trên Phố 52,

nơi có nhiều hoạt động.

Tôi là Walter Cronkite.

Những năm chiến tranh luôn mang đến những sở thích và gu mới,

và gu kì lạ nhất là sự phấn khích tạo ra

bởi tiếng nhạc ồn ào gọi là jazz.

Thứ nhạc kì lạ này bị đổ cho đủ thứ tội,

cả thời tiết xấu và sự suy đồi về đạo đức thời nay.

Phố 52 là thánh địa của các câu lạc bộ nhạc jazz.

Có các câu lạc bộ nhạc jazz ở cả hai bên đường.

Tôi chưa từng nghe thấy nhạc nào như loại nhạc trên Phố 52.

Chúng tôi tới đó và lắng nghe trong sự ngỡ ngàng.

Nhạc đó nghe hay đến nổi da gà.

Mỗi tụ điểm nhỏ đều có loa bên ngoài.

để bạn nghe được diễn biến bên trong.

Nhưng bạn có thể đứng ngoài,

và nghe nhạc cho đến khi người gác cửa...

Những câu lạc bộ đó có người gác cửa, và họ đuổi bạn đi.

Miles đăng kí vào trường Juilliard vì ông muốn học nhạc,

và vì mẹ ông muốn ông trở thành một nhạc sĩ được học hành bài bản.

Ông ấy nghiêm túc khi học ở Juilliard, và dồn tâm sức để học hành,

và ông trân trọng những gì Juilliard đem đến.

Rất nhiều người già nghĩ rằng nếu bạn đi học,

bạn sẽ chơi theo kiểu người da trắng.

Nếu bạn học theo lý thuyết,

bạn sẽ mất cảm xúc khi chơi.

Tôi hay đến thư viện

và mượn tác phẩm của tất cả các nhà soạn nhạc vĩ đại.

Tôi muốn biết ngọn ngành về âm nhạc.

Dù ông ấy biết là có hoạt động gì đó.

Nó không xảy ra ở Juilliard.

Nên ông ấy thường đến Juilliard vào ban ngày

và đến Phố 52 vào buổi tối.

Cả tuần đầu tiên ở New York, tôi chỉ tìm Bird và Dizzy.

Tôi tiêu hết tiền mà không tìm thấy họ.

Rồi một đêm, tôi nghe thấy giọng nói từ phía sau:

"Này Miles, nghe nói cậu đang tìm tôi".

Tôi quay lại và đó là Bird.

Nhạc công bebop là những nhà khoa học tên lửa.

Ta có thể so sánh bebop với Dự án Vũ khí Nguyên tử Manhattan.

Và nó được phát triển bởi một số nhà vật lý âm thanh nghiêm túc,

dồn hết tâm sức để đẩy âm nhạc đi xa hết mức có thể.

Miles đã bước vào lò nghiên cứu và phát triển âm nhạc.

Bebop là nhạc của người da đen.

Đó là âm nhạc của các nhạc công da đen

muốn thoát khỏi toàn bộ ý niệm về hát rong.

Không cười mỉm, cười to, cười toe toét, nhảy múa hay gì hết.

Không giải trí gì hết.

Họ muốn làm nghệ sĩ như Stravinsky.

Như Stravinsky, một nghệ sĩ thuần túy.

Miles thấy những nhân vật ăn mặc trang nhã.

Phẩm giá, sự sang trọng và sự đĩnh đạc

đi cùng với nó.

Ngay sau khi Miles bắt đầu học ở Juilliard,

Irene, người yêu thời trung học của ông, xuất hiện,

với đứa con của họ, và đang mang thai một đứa con nữa.

Đột nhiên cô ấy xuất hiện, gõ cửa nhà tôi.

Mẹ tôi bảo cô ấy đến.

Những gì ông ấy cố gắng làm ở tuổi đó

dường như là điều không ai có thể làm được.

Ông phải lo chuyện trong nhà, với con cái.

Bất cứ ai học hành nghiêm túc ở Juilliard

cũng phải bỏ thời gian,

nhưng cũng cần bỏ thời gian và tâm sức

vớ loại nhạc này,

và vào lúc nào đó, tình hình không thể thế mãi được.

Âm nhạc là tất cả. Nó là mọi thứ.

Nó gợi cảm, gợi dục, mọi thứ.

Là quyền lực.

Mọi thứ. Sự hài hước.

Mà ông ấy không thể chia sẻ điều đó.

Nên phải có người đứng ở vị trí thứ yếu.

Một ngày nọ, giáo viên nói nhạc blues sinh ra từ

nỗi khổ bị áp bức của nô lệ, của chế độ nô lệ,

và tiếng khóc than,

rằng nó trở thành nhạc blues của những người bị xiềng xích.

Miles ngồi gần cuối phòng,

giơ tay lên khi cô giáo nói,

Và cô ấy hỏi: "Vâng?"

Ông ấy nói:

"Đồ dối trá trắng trợn",

rồi bước ra khỏi phòng.

Trong nhiều tháng, Miles chơi với Bird,

thu âm với Bird.

Ông ấy đến thực sự,

ngay lập tức.

Mỗi đêm, ông ấy lên sân khấu với Bird.

Bird chỉ chơi giai điệu chính, để ông ấy chơi một mình trên sân khấu.

Ông ấy nói đêm nào mình cũng nôn,

vì quá căng thẳng và xấu hổ.

Những nhạc công đó có thể khiến ông thổi kèn mệt lả vào bất cứ đêm nào,

nhưng ông tìm ra một thứ khác.

Ông ấy nghĩ ra phong cách thật sự phản chiếu con người mình.

Sắc điệu thẳng thắn, trữ tình…

Nó là ông ấy, độc nhất vô nhị và mộc mạc.

Miles gặp Gil Evans. Ở họ có sự tôn trọng lẫn nhau

và cùng tận tâm với âm nhạc

cho đến cuối đời.

Tôi thích cách Gil viết nhạc, và ông ấy thích cách tôi chơi.

Chúng tôi nghe âm thanh theo cùng một cách.

Đến cuối thập niên 40, họ cùng thực hiện một dự án.

Nó tên là Birth Of The Cool.

Một bản nhạc cho nhóm cửu tấu

sự kết hợp giữa các ý tưởng nhạc cổ điển hiện đại với jazz.

Và bây giờ, thưa quý vị,

chúng tôi mang đến sự mới mẻ trong âm nhạc hiện đại.

"Những ấn tượng trong Âm nhạc Hiện đại" với Miles Davis xuất sắc

và nhóm mới tuyệt vời của ông.

Tôi nghĩ ý định là tạo ra nhạc dễ nghe, một bản hòa nhạc,

mà cố tình không có tác động

và chất funk của Phố 52.

Nhưng chủ yếu là cố gắng tạo ra màu sắc mới,

nơi bạn mở rộng bảng màu của nhạc jazz.

Tôi nghĩ ông ấy đã ý thức được rằng, đưa âm nhạc tiến lên,

bạn phải đi đến nơi chưa từng đến.

Trái tim của văn minh châu Âu lại đang đập mạnh dần lên.

Paris được giải phóng.

Kết thúc bốn năm Đức Quốc xã cai trị Paris.

Một lần nữa, nó lại là "Thành phố Ánh sáng".

Đó là thời điểm rất đặc biệt với nước Pháp.

DIỄN VIÊN

Rất đặc biệt.

Vì có sự phấn khởi,

sự phấn khởi sau chiến tranh.

Có hai quả bom. Quả bom nguyên tử và bom Giải phóng.

Sau chiến tranh, nước Pháp thay đổi, châu Âu cũng thay đổi,

và họ cần âm thanh mới cho kỉ nguyên đó.

Và đó là nhạc jazz.

Các bạn đang nghe Nhóm ngũ tấu Tadd Dameron và Miles Davis.

Đây là Miles Davis.