The Men Who Built America

Trong tập trước của "Những con người xây dựng nên nước Mỹ:"

Đất nước dần khôi phục sau một cuộc nội chiến dài,

và giờ đây vững mạnh hơn bao giờ hết.

Cornelius Vanderbilt đã dùng vũ lực và sự uy hiếp

để tạo nên một đế chế đường sắt

liên kết mọi miền đất nước.

John D. Rockefeller bắt đầu từ xuất phát điểm khiêm tốn,

nhưng với sự quả quyết tuyệt đối và tàn nhẫn của mình,

ông đã độc quyền ngành công nghiệp dầu.

Và kế đến, một sản phẩm mới đã làm thay đổi diện mạo nước Mỹ.

Tôi tin tưởng rằng thép chính là tương lai.

Và nhờ có thép của Andrew Carnegie,

giờ đây các thành phố của nước Mỹ vươn cao tới bầu trời.

Không có gì là không thể cả.

Nhưng sau khi ông có liên quan

đến một trong những thảm hoạ kinh hoàng nhất trong lịch sử nước Mỹ,

đế chế của Carnegie bắt đầu lung lay.

Chủ tịch của ông, ngài Henry Frick, thúc ép công nhân

đến điểm giới hạn...

...khiến họ đứng lên đấu tranh...

Ai muốn đình công,

thì giơ tay lên.

...lập rào cản trước nhà máy chính của công ty Carnegie Steel,

và khi Frick quyết định dùng vũ lực chiếm lại nhà máy...

Khai hoả!

...ông bị người ta mưu sát.

Ông Frick!

Andrew Carnegie buộc phải suy tính lại mọi thứ.

Dunfermline, Scotland.

Với các sự kiện như chủ tịch bị bắn,

và công nhân thì chống đối, Andrew Carnegie

đang gặp rất nhiều khó khăn.

Công ty của ông... và danh tiếng của ông...

đang bị đe doạ.

Và đế chế ông dành cả đời để xây dựng

đang bên bờ vực của sự sụp đổ.

Với mong muốn cứu vãn gia tài của mình,

Carnegie đành rút ngắn chuyến đi nước ngoài của mình,

và mau chóng trở về Pittsburgh.

Pittsburgh, Pennsylvania

Henry Frick sống sót qua khỏi vụ mưu sát.

Chỉ 3 ngày sau khi bị bắn và đâm,

ông đã trở về văn phòng ở Carnegie Steel.

Cuộc gặp gỡ hụt giữa Frick và thần Chết

chỉ càng khiến ông kiên quyết hơn.

Nhưng đối với ông chủ Andrew Carnegie thì khác,

sự kiện nhắc nhở ông chủ tịch là một gánh nặng.

Đã có những lúc Frick cho rằng

"Ta điều hành công ty này.

Là kẻ giỏi nhất vùng Pittsburgh.

Là kẻ phải nài lưng làm 12 tiếng/ngày.

Là kẻ phải chịu một viên kẹo đồng vào đầu.

Nên ta phải là số một."

Mối quan hệ giữa Carnegie và Frick

trở nên xấu đi,

và ông nhận ra rằng mình cần phải thay đổi nó.

Carnegie không vui vì chuyện này.

Ông to nhỏ với phóng viên vùng Pittsburgh

rằng nếu không phải do ông đi công tác nước ngoài,

thì tình hình sẽ khác rồi.

Rồi thì sẽ không có vụ đổ máu này.

Rằng ông sẽ tôn trọng công nhân hơn.

Và ông thu hẹp quyền lợi của Frick.

Nhưng Frick từ chối thừa nhận

bất kì trách nhiệm nào.

Tức giận vì bị Carnegie trừng phạt,

ông ta thậm chí âm mưu và

chỉ đạo một vụ thôn tính.

Carnegie Steel từ từ mục ruỗng từ trong ra ngoài.

Nhưng thách thức lớn nhất cho đế chế của Carnegie

không phải từ bên trong.

Một mối đe doạ mới đang nổi lên.

J.P. Morgan là một giám đốc ngân hàng,

người mà kiếm bạc tỉ từ việc hợp nhất các ngành công nghiệp yếu kém,

mua lại các công ty thất bại,

và đưa chúng trở lại thời kì hoàng kim của chúng.

Những công ty như Carnegie Steel chẳng hạn.

Bạn nhìn vào J.P. Morgan,

và cách ông ấy điều hành các ngân hàng.

Về cơ bản mà nói ông ấy là một người thống trị

ngành công nghiệp ngân hàng, và, quan trọng nhất là,

thống trị tài chính của cả đất nước.

Mới đây Morgan đã hợp nhất

các phần của ngành công nghiệp đường sắt thất bại,

làm cho chúng sinh lãi được

bằng việc loại bỏ các cạnh tranh không cần thiết.

- Chúng ta cần câu trả lời. - Chúng ta sẽ thắng cuộc chiến này thôi.

Ông muốn chiến thế sao?

Tôi nghe đủ rồi.

Chúng ta sẽ làm như thế này.

Trận chiến này sẽ phải kết thúc.

Ngân hàng Morgan sẽ mua lại bờ biển phía Tây

và cho trung ương thuê lại.

Đồng thời cũng mua phần vốn chính ở phía Nam

Pennsylvania để đổi cho một cổ phần của các đường ray khác.

Ông ấy cực kì xuất sắc trong việc chiếm lĩnh các bên đang có xung đột,

các bên mà đang huỷ diệt một ngành công nghiệp nào đấy,

và đưa ra các điều khoản hoà bình phù hợp cho họ,

nhưng có lợi cho ông,

và điều đó tự là đòn bẩy trong kinh doanh cho ông.

Bất cứ ai biết điều gì đó về ông đều công nhận rằng,

dù thích ông hay không, thì ông ấy khiến cho mọi việc êm xuôi.

Do Frick quá nhẫn tâm,

Andrew Carnegie lo sợ rằng ông sẽ trở thành mục tiêu kế tiếp của Morgan.

Ông đi một nước cờ táo bạo.

Một nước đi không thể tránh khỏi.

Andrew?

Henry. Anh thế nào?

- Ổn. - Tốt.

Hôm qua ban quản trị tổ chức họp.

Sao tôi không biết gì nhỉ.

Ban quản trị đã quyết định rằng sẽ là tốt nhất

khi Carnegie Steel huỷ bỏ

hợp đồng với anh.

Anh sẽ phải trao trả lại cổ phần trong công ty.

Anh tất nhiên cũng sẽ nhận được khoản bồi thường

như hợp đồng đã định.

Carnegie!

Carnegie!

Trong khi Carnegie gồng mình sửa chữa

đế chế điêu tàn của ông,

J.P. Morgan tiếp tục nhắm vào các công ty thất bại,

và tiếp tục sát cánh bên người bố huyền thoại của mình.

Junius Morgan là nhà sáng lập

nên một trong những ngân hàng đầu tư kiểu mới đầu tiên,

một đế chế tài chính được biết đến với cái tên

Triều đại Nhà Morgan.

J.P. Morgan được sinh ra

là cho kinh doanh ngân hàng.

Bố ông là người thuộc thế hệ đầu tiên

những chủ ngân hàng bên kia Đại Tây Dương, và vì thế

ông xác định chính tài chính sẽ là ngành

chỉ đạo các ngành khác trong tương lai.

Hartford, Connecticut 30 năm trước

Từ khi còn nhỏ,

J.P. được dạy rằng chỉ có duy nhất một cách kinh doanh:

cách của nhà Morgan.

Đầu tư tiền của người khác

và thu lời cho bản thân.

Tối nay ta sẽ về.

Đến lúc đó phải cân bằng cho xong các tài khoản đấy.

Bố của Morgan rất là sát sao con cái.

Junius không hề rời mắt khỏi Morgan

trong nhiều năm.

Điều đó quá sức chịu đựng của ông.

Mở ra đi.

Giờ thì nhấc nó lên. Cảm nhận sức nặng đi.

Biết cảm giác đó là gì không?

Đó là cảm giác được cầm 1 triệu đô-la.

Giờ,

học cách tự kiếm ra số tiền đó.

Tình cha con giữa họ

ngày càng rạn nứt.

Và đến năm 40 tuổi, ông dự định tạo

danh tiếng riêng cho mình.

Những thứ này có cần thiết lắm không?

Bức tranh đó 400 tuổi đấy.

Vâng, thưa ngài.

Ta không hiểu sao con lại cần

đi cướp tí nghệ thuật Châu Âu này về.

Chỉ là mua vài bức tranh thôi mà, bố,

có phải là nguyên bảo tàng đâu.

Ngân hàng nước Anh có nhờ ta xử lí

vấn đề trái phiếu tiếp theo của họ, nên ta nghĩ

chắc con sẽ về London cùng ta?

Ở đây con còn nhiều việc lắm.

Luôn nhớ lòng trunh thành chúng ta ở đâu đấy, Pierpont.

Con sẽ cố nhớ.

Nhớ báo cho ta tình hình.

Ta để con ở lại sắp xếp mấy bức tranh vậy.

J.P. Morgan hiểu rõ tình hình,

và ở điểm nào đấy ông nhận ra rằng,

bố ông thành đạt là thế,

nhưng ông có thể vượt qua cả bố ông.

Bố của Morgan luôn căn dặn ông rằng

tránh mạo hiểm nhiều,

nhưng J.P. Morgan quá mệt mỏi khi phải làm mọi việc theo cách của bố ông.

Ông không đơn thuần chỉ muốn mua lại việc kinh doanh,

ông muốn xây dựng một ngành mới riêng của mình.

Ông chứng kiến John Rockefeller và Andrew Carnegie

xây dựng đế chế của họ từ hư vô.

và ông muốn mình là người kế tiếp.

Nhưng để được thế, Morgan phải tìm

cho mình một sự đột phá.

Ông liền để ý đến một trong những nhà phát minh tài ba nhất thế giới.

Thomas Edison đã là nhà cách tân nổi tiểng

khi mới chỉ 19 tuổi.

Ông nổi lên sau khi hoàn thiện máy điện tín

rồi đến phát minh máy điện báo tỉ giá cổ phiếu,

và máy hát đĩa.

Suốt cuộc đời ông, Edison nắm giữ

hơn 1000 bằng sáng chế.

Nhưng hiện giờ, ở tuổi 31, Edison đang thử nghiệm

phát minh vĩ đại nhất của ông.

Edison có một khả năng đặc biệt

giúp ông quan sát một vật,

rồi tìm ra cách sử dụng nó

mà trước đó không ai nghĩ tới.

Menlo Park, New Jersey.

Vậy ra đây là nơi thiên tài sống.