Ozu & Noda

در سال 1927‏،‏ یاسوجیرو اُزو فیلم اولیه خود‏،‏] [شمشیر صبر را از فیلمنامه کوگو نودا کارگردانی کرد‏.‏

همکاری فیلمنامه نویسی اوزا و نودا نتیجه 27 فیلمی] [داشت که 35 سال‏،‏ تا مرگ اُزو در 1963 دوام آورد‏.‏

آثار برتر دستاوردهای آن‌ها با هم شامل اواخر بهار‏،‏] [اوایل تابستان‏،‏ داستان توکیو و عصر پائیزی می‌شود

‫گروه اسکرین چنل تقدیم می‌کند

در ژاپن، به فیلمنامه‌ها سناریو گفته می‌شه‏.‏

و تقریباً همیشه در مجله‌های فیلم ژاپنی منتشر می‌شدن‏.‏

تا بررسی بشن‏،‏ یا حتی بعد از تولید فیلم موشکافی بشن‏.‏

طرفدارهای فیلم‏،‏ منتقدهای فیلم می‌خواستن ببینن‏.‏‏.‏‏.‏

پشت دوربین چه خبر بوده‏.‏

نودا و اُزو به این فکر می‌کردن‏.‏‏.‏‏.‏

که فیلمنامه‌هاشون وقتی که منتشر بشن چطور به نظر میان‏.‏

برای همین به این فکر می‌کردن که چطور کلمه به کلمه فیلم رو بسازن‏.‏

ولی هم‌زمان‏،‏ اُزو فیلم‌سازی رو توی دوره صامت خونده بود‏.‏

و همچنین به این فکر می‌کرد که چطور چیزها رو به صورت بصری ادغام کنه یا نشون بده‏.‏

‫کانال تلگرامی: ‫ ‫@screeningchannel ‫ ‫ ‫ ارائه‌دهنده‌ی آثار نایاب سینمای جهان

در سال 1974‏،‏ تاریخ‌نگار فیلم‏،‏ دونالد ریچی‏.‏‏.‏‏.‏

اولین اثر انتقادی کامل در مورد کارهای یاساجیرو اُزو رو نوشت‏.‏

اسم کتاب ‫"اُزو‏:‏ زندگی و فیلم‌هایش‫"‏.‏‏.‏‏.‏

برگرفته از مکالمه‌های ریچی با اُزو‏.‏‏.‏‏.‏

و بریده‌هایی از خاطراتی بود که اُزو از همکار فیلمنامه‌نویسی‌اش‏،‏ کوگو نودا نگه داشته بود‏.‏

به این امید که وابستگی فیلم‌های اُزو رو نشون بدم‏.‏‏.‏‏.‏

تصمیم گرفتم که به صورت حدودی در ساختار این کتاب‏.‏‏.‏‏.‏

روش خلق اُزو رو توضیح بدم‏.‏

اُزو با کوگو نودا کار می‌کرد‏،‏

دوست و همراهی در تمامی عمر که کمی بعد از این کارگردان فوت کرد‏.‏

اُزو همیشه می‌گفت که اون‌ها خیلی خوب با هم کنار می‌اومدن چون خیلی شبیه به هم بودند‏.‏

وقتی کارگردانی با فیلمنامه‌نویس کار می‌کنه‏،‏ حتماً چند عادت مشترکی دارند‏.‏

وگرنه‏،‏ اصلاً با هم کنار نمیان‏.‏

من و نودا از این بابت شبیه هم بودیم که تا دیر وقت بیدار می‌موندیم و مشروب می‌خوردیم و این چیزها‏.‏

این مهم‌ترین چیزه‏.‏

روش کارشون همیشه یکی بوده‏.‏

اینکه برن جایی و تا دیر وقت مشروب بخورن تا وقتی که ایده‌ها سراغشون بیان

نودا بعدها از جاهای مختلفی که توش کار کردن یاد کرد‏.‏

‫"ما گاهی توی باری به اسم ‫"موش بالدار‫" در نیشی گینزا کار می‌کردیم‏.‏‏.‏‏.‏

یا به یه مسافرخونه به اسم ناکانیشی در یوگوادا می‌رفتیم‏.‏

خودمون رو توی یه مسافرخونه در چیگاساکی زندونی کردیم‏.‏‏.‏‏.‏

و ‫"اواخر بهار‫" رو نوشتیم‏.‏

بعدها‏،‏ نودا خونه‌ای کوهستانی رو در تاتاشینا خرید‏.‏

و اونجا اون‌ها فیلم‌های بعد از ‫اوایل بهار به بعد رو نوشتند‏.‏

کوگو نودا در هاکوداته‏،‏ ژاپن در 19 نوامبر 1893] [به دنیا آمد‏،‏ او به عنوان خبرنگار برای کاتسودو کورابو‏.‏‏.‏‏.‏

یکی از مجله‌های بزرگ فیلم ژاپن کار کرد و] [بعدها به عنوان فیلمنامه‌نویس در استدیو شوچیکو مشغول شد

یاسوجیرو اُزو در توکیو‏،‏ ژاپن و در 12 دسامبر 1903] [به دنیا آمد‏،‏ او پس از دیدن فیلم‏.‏‏.‏‏.‏

تمدن‏،‏ ساخته توماس اچ اینس در سن] [سیزده سالگی تصمیم به کارگردانی گرفت

درسن 20 سالگی‏،‏ اُزو دستیار فیلمبردار] [در استدیو شوچیکو شد

اُزو در سال 1923 وارد استدیو شوچیکو کاماتا شد‏.‏‏.‏‏.‏

درست قبل از اینکه زمین‌لرزه بزرگ کانتو برای توکیو اتفاق بیفته‏.‏‏

با اینکه نودا 5 سال بزرگ‌تر از اُزو بود‏.‏‏.‏‏.‏

اون یه‌کم بعد از اُزو وارد استدیو شوچیکو کاماتا شد‏.‏

اون توی سال 1924 وارد استدیو شد‏.‏

توی اون دوره‏،‏ هم نودا و هم اُزو‏.‏‏.‏‏.‏

به این فکر می‌کردند که مهم‌تره‏.‏‏.‏‏.‏

بابایی‫! به این فکر می‌کردند که مهم‌تره‏.‏‏.‏‏.‏

به این فکر می‌کردند که مهم‌تره‏.‏‏.‏‏.‏

که مشکلات اجتماعی روزمره‏.‏‏.‏‏.‏

و مشکلات مردم عادی ژاپن رو‏.‏‏.‏‏.‏

به شکلی واضح و رُک نشون بدن‏.‏

امکان نداره‫! پدرت هرگز چنین کاری نمی‌کنه‫!

با اینکه از موارد کمدی زیادی استفاده می‌کردند‏.‏‏.‏‏.‏

مثل شوخی‏،‏ بامزه بودن و این چیزها‏.‏‏.‏‏.‏

ولی بعد از جنگ جهانی دوم‏،‏ مخصوصاً در زمان دوره اشغالی‏.‏‏.‏‏.‏

فکر می‌کنم بیشتر و بیشتر سخت و جدی شد‏.‏‏.‏‏.‏

اونقدر جدی شد که اون کارها رو توی فیلم‌ها انجام بدن‏.‏

فیلمنامه‌ها و فیلم‌های تکمیل شده] [تحت سانسور آمریکا قرار گرفتند

نودا از فیلم 1948 اُزو‏،‏ ‫"مرغی‫ در باد‫" انتقاد کرد‏.‏‏.‏‏.‏

چون به نظر اون فیلم زیادی جدی بود‏.‏‏.‏‏.‏

زیادی واقع‌گرا بود‏،‏ زیادی سنگین بود‏.‏‏.‏‏.‏

چون فیلم وضعیت اجتماعی ژاپن در زمان جنگ‏.‏‏.‏‏.‏

و در دوره پس از جنگ رو نشون می‌داد‏.‏

به نظرم اُزو با نظر نودا موافق بود که‏.‏‏.‏‏.‏

‫"مرغی در باد‫" چطور شرایط اجتماعی رو نشون داده‏.‏

بعدش اون‌ها توی سال 1949 شروع کردن به همکاری کردن‏.‏‏.‏‏.‏

زمانی که فیلمنامه ‫"اواخر بهار‫"‌رو نوشتن‏.‏

به شکل عجیبی‏،‏‌ حقیقت داشت که بعد از ‫"اواخر بهار‫" نودا و اُزو‏.‏‏.‏‏.‏

نمی‌تونستن به شکل مستقیم در مورد جنگ و پس‌از جنگ صحبت کنند‏.‏

برای همین براشون لازم بود که در مورد مشکلات پیرامون جنگ و‏.‏‏.‏‏.‏

اشغال پس از جنگ به صورت خیلی غیرمستقیم و ضمنی صحبت کنند‏.‏

‫- خیلی خوب می‌شه‏.‏ دارید؟ ‫- آره‏.‏

‫- اگه می‌شه گرمش کن‏،‏‌ لطفاً‏.‏ ‫- چشم‏.‏

البته‏،‏ خیلی واضحه که شخصیت‌های توی این فیلم‌ها جنگ رو تجربه کردن‏.‏

گاهی در موردش صحبت می‌کنن‏.‏

‫- به نظر خیلی سالم‌تر شده‏.‏ ‫- آره‏.‏

معلومه که کار اجباری توی زمان جنگ بود که باعث شده بود مریض بشه‏.‏

و روزهای آزادیش رو با آوردن سیب زمینی به خونه می‌گذروند‏.‏

ولی واقعاً چیزی که تجربه کردن رو زیر سوال نمی‌برن‏.‏

ببخشید که زیاد نیست‏.‏

برای همین از این نظر‏،‏ می‌تونیم بگیم که جنگ‏.‏‏.‏‏.‏

توی ‫"اواخر بهار‫"‏.‏‏.‏‏.‏

‫"اوایل تابستان‫"‏.‏‏.‏‏.‏

‫"داستان توکیو‫" که بهشون سه‌گانه نوریکو میگن‏،‏ وجود نداره‏.‏

‫"داستان توکیو‫" یا فیلمی که قبل از ‫"داستان توکیو‫" منتشر شد‏.‏‏.‏‏.‏

‫"طعم چای سبز روی برنج‫"‏.‏‏.‏‏.‏

خودشون از این دو فیلم در کنار هم حرف نمی‌زنن‏.‏‏.‏‏.‏

حتی با اینکه این دو فیلم پشت سر هم درست شدن و پشت سر هم منتشر شدن‏.‏

ولی فکر می‌کنم ارتباط جالبی بین این دو فیلم هست‏.‏

اونم نشون دادن امپراتور‏.‏‏.‏‏.‏

یا کاخ امپراتوریه‏.‏

اولین تصویر از ‫"طعم چای سبز روی برنج‫"‏.‏‏.‏‏.‏

تصویری از کاخ امپراتوریه‏.‏‏.‏‏.‏

که دو شخصیت اصلی اون فیلم اون رو می‌بینن‏.‏

که شهر توکیو رو می‌‫گردن‏،‏ می‌دونید‏،‏ داشتن به سمت گینزا می‌رفتن‏.‏

از طرف دیگه‏،‏ داستان توکیو‏.‏‏.‏‏.‏

واقعاً توی ‫"داستان توکیو‫" نمای زیادی از توکیو نمی‌بینیم‏.‏‏.‏‏.‏

ولی برای بار اول‏،‏ پدربزرگ و مادربزرگ از اوکایاما به سفر یه روزه‏.‏‏.‏‏.‏

به شهر توکیو میرن‏،‏ مثلاً گینزا‏.‏

بازم اولین تصویری که می‌بینیم‏،‏ کاخ امپراتوریه‏.‏

چیز زیادی در مورد تاریخچه سیستم امپراتوری نمیگن‏.‏‏.‏‏.‏

ولی‏،‏ می‌دونیم که سیستم امپراتوری در زمان جنگ وجود داشت‏.‏

خب‏،‏ اینم یه مثال از اینه که‏.‏‏.‏‏.‏

که نودا و اُزو چطور در مورد تاریخچه جنگ صحبت کردند‏.‏

با اینکه نودا چرخه کامل خلق کردن رو در دفترچه خاطراتی که با اُزو نگه می‌داره‏،‏ کامل ثبت نکرد‏.‏‏.‏‏.‏

اما روشش رو از شروع "بعد از ظهر پائیزی‫" نوشته

ایده اولیه ‫"بعد ا‫ز ظهر‫ پا‫ئیزی‫" در 31 ژانویه 1962 به وجود اومد‏.‏‏.‏‏.‏

از مقاله‌ای که در پی‌اچ‌پی بود‏،‏ ژورنالی نظامی‫-اخلاقی‏.‏‏.‏‏.‏

که اُزو و نودا خیلی اتفاقی اون رو می‌خوندن‏.‏

وقتی که این دو نفر به صورت کلی تصمیم گرفتن که فیلم در مورد چی باشه‏.‏‏.‏‏.‏

اگر نوشتنی در کار نبود‏،‏ حرف‌ زدن‌ها شروع شد‏.‏

هی‏،‏ سروان‫! تو هم بخون‏،‏ زود باش‫!

‫"سوم مِی 1962‏‏:‏

کم و بیش در مورد این قضیه تصمیم گرفته بودیم که ‫"بعد از ظهر پائیزی‫"‏.‏‏.‏‏.‏

در مورد مردی هست که با زنی دوسته‏.‏‏.‏‏.‏

که شبیه همسرشه که فوت کرده‏.‏