The first 200 lines.
Uçsuz bucaksız okyanusta küçükmüş gibi görünen...
...gezegenimizde yaşayan en büyük hayvan.
30 metre uzunluğundaki ve 200 ton ağırlığındaki mavi balina.
En büyük dinozordan bile çok daha büyüktür.
Dilinin ağırlığı bir filin ağırlığı kadardır.
Kalbi bir araba boyutundadır...
...ve bazı damarları o kadar geniştir ki...
...içlerinde yüzebilirsiniz.
Sadece kuyruğu bile...
...küçük bir uçağın kanatları kadar geniştir.
Aerodinamik yapısı mükemmele yakındır, bu da 20 deniz mili...
...hızla yol almasını sağlar.
Denizlerdeki en hızlı hayvanlardan birisidir.
Okyanusun bu en büyük sakini...
...neredeyse sadece, kabuklu bir hayvan olan...
...birkaç santim uzunluğundaki şu küçük karideslerle beslenmektedir.
Sürü halinde toplanan karidesler...
...denizi kırmızıya boyarlar...
...ve bir mavi balina günde 40 milyon tanesini yiyebilir.
Mavi balinaların bu dev boyutlarına rağmen onlar...
...hakkında çok az şey biliyoruz.
Göç yolları hala bir muamma...
...ve yavrulamak için gittikleri yer konusunda hiçbir fikrimiz yok.
Bize okyanus ve içinde yaşayan...
...canlılar konusunda...
...daha öğrenmemiz gereken çok şey olduğunu hatırlatıyorlar.
Gezegenimiz mavi bir gezegendir.
Yüzde yetmişinden fazlası sularla kaplıdır.
Sadece Pasifik Okyanusu dünyanın yarısını kaplamaktadır.
12 saat durmadan üzerinden geçebilirsiniz ve yine de...
...ufak bir kara parçasından fazlasını göremezsiniz.
Bu dizi...
...bilinen kıyılarından en derin denizlerindeki sırlarına kadar...
...gezegenimizin denizlerinin doğal tarihini açığa çıkaracak.
Hacim olarak okyanus...
...dünyanın yaşanabilen yüzde 97'lik bölümünü oluşturuyor...
...ve buradaki deniz yaşamı...
...karada yaşayanları aşıyor.
Ama okyanusta yaşam eşit olarak yayılmamıştır. Bunu...
...besinleri taşıyan akıntılar ve güneşin...
...değişen gücü ayarlamıştır.
İlk bölümde bu iki gücün mercan denizinden kutuplara kadar olan...
...yaşamın dağılımını...
...kontrol etmek için birbirini nasıl etkilediklerini göreceğiz.
Okyanusun fiziksel gücü...
...gezegenimize hükmetmektedir.
Bu, dünyanın dört bir yanındaki hava durumunu etkilemektedir.
Buradan çıkan su buharı bulutları oluşturur...
...ve sonunda karaları ıslatacak olan fırtınaları oluşturur.
Kıyılara vuran dev dalgalar...
...onun gücünün etkileyici kanıtlarıdır.
Dalgalar açık denizde meydana gelir.
Hafif rüzgarlar bile küçük dalgaların oluşmasına neden olur...
...ve bu küçük dalgalar kabarırlar.
Kara parçası tarafından engellenmeyen bu dalgalar, açık denizde...
...dev boyutlara ulaşabilirler.
Okyanus dalgası sığ sulara ulaştığında...
...kırılmaya başlar.
Kıyıya yaklaştıkça dalganın dibindeki su...
...denizin dibiyle temas etmesinin etkisiyle yavaşlar.
Hala hızla hareket etmekte olan dalganın...
...üst kısmı yuvarlanmaya başlar ve böylece dalga kırılır.
Okyanus asla dinlenmez. Sıcak su akıntısı gibi dev akıntılar...
...suyu dünyanın dört bir yanında sürekli hareket halinde tutar.
Bu akıntılar, denizlerdeki besinlerin ve yaşamın dağılımını...
...diğer bütün etkenlerden daha fazla kontrol eder.
Pasifik'in ortasında ıssız, küçük bir ada.
Bu, binlerce metre aşağıdaki...
...denizin dibinden yükselen büyük bir dağın ucu.
En yakın kara parçası 300 mil uzakta.
Denizdeki bunun gibi tenha tepeler...
...açık denizdeki boş alanlarda...
...yaşamın gelişebileceği vahalar yaratırlar.
Ama bunun yanında yüzen canlıların hiçbirisi, kilit bir etken olmasaydı...
...burada olamazdı -
Derin okyanus akıntıları.
Yüzeyin çok aşağısında, adanın yan tarafına çarparlar...
...ve yukarıya dönerler...
...derinliklerden beraberlerinde zengin besinleri getirirler.
Bu tür yukarıya çıkışlar yaşamı etkiler.
Buradaki balıkların çoğu, planktonlarla beslenen...
...canlılardır - bunlar derinlerden gelen zenginliklerle...
...beslenen, yüzen küçük bitkiler ve hayvanlardır...
...ve açık denizden gelen ziyaretçileri çekerler.
Ton balığı.
Planktonla beslenenler kolay hedeftirler.
Bu hareketler çok daha büyük olan yırtıcı hayvanları çeker.
Köpekbalıkları.
Yüzlerce köpekbalığı.
Bu köpekbalıkları normalde açık denizde yaşarlar...
...ama Cocos Adaları, Mapelo ve Galapagos Adaları gibi...
...Pasifik'in doğusundaki deniz tepeleri...
...büyük gruplar halinde bu köpekbalıklarını çeker.
Bu köpekbalıkları, yaralı balıkları almakta ve bunu yapma...
...fırsatını yakalamak için...
...deniz tepelerinin çevresinde dolaşmakta uzmanlaşmışlardır.
Ama tek ziyaretçiler bu köpekbalıkları değildir.
Çekiç kafalılar, okyanusta bulunan en büyük köpekbalığı sürülerinin...
...bazılarında bir araya gelirler.
Bazen binlercesi, tek bir deniz tepesinin çevresinde dolaşırlar.
Ama bu köpekbalıkları yiyecek bulmak için gelmezler.
Başka bir neden yüzünden gelmişlerdir.
Bazı yerliler temizleme hizmeti sağlarlar.
...su sıcaklıklarındaki yükselme pek çok köpekbalığının mantar enfeksiyonu...
...kapmasına neden olunca, deniz tepelerini ziyaret eden...
...çekiç kafalılar rekor seviyeye ulaştı.
Aynı zamanda besinler, kıtaların kıyılarında...
...yüzeye çıkarlar.
Burası Güney Afrika'nın doğu kıyısında bulunan Natal.
Haziran ayı...
...ve hemen açıkta tuhaf ve siyah parçalar ortaya çıktı.
Yaklaşık bir mil uzunluğunda, deniz yüzeyindeki petrol gibi görünüyor.
Ama bu kaygan şey yaşıyor:
Milyonlarca sardalye denizde göç ediyor...
...biyokütle açısından...
...Afrika'nın otlaklarındaki antiloplarla rekabet ediyorlar.
Bu balıklar genelde Cape'in güneyindeki soğuk sularda...
...yaşarlar, ama her sene kıyı akıntıları tersine döner.
Kuzeyden gelen sıcak Agulhas akıntısı güneyden gelen...
...soğuk sular ile yer değiştirmiş ve...
...bu da beraberinde zengin besinleri getirmiştir.
Onlar da karşılığında planktonlar yaratmışlardır...
...ve şu anda sardalyeler bununla kendilerine ziyafet çekmektedirler.
Sardalyeler kuzeye giderken...
...büyük bir yırtıcı hayvan kafilesi onları takip eder.
Binlerce sümsük kuşu sardalyeleri takip eder.
Yuvalarını Cape'in dışında kurarlar ve yavrulama zamanlarını ayarlarlar...
...böylece tüyleri yeni çıkmış olan...
...yavruları balık sürülerini takip ederken onlara katılabilirler.
Suyun altında yüzlerce köpekbalığı da kafileye katılmıştır.
Bunlar normalde çok daha güneyde...
...soğuk suda yaşayan bir tür olan zararsız köpekbalıkları.
Üç metrelik bu köpekbalıkları...
...sardalye sürülerini öylesine biçerek geçerler ki...
...izleri havadan görülebilir.
Yırtıcı hayvan sürüleri tarafından...
...taciz edilen ve dalgaların hareketine kapılan...
...sardalye sürüleri kıyıya yakın bir yere gidiyorlar.
Yunuslar ziyafete katılmak için açık denizden geliyorlar.
Bu sürüde...
...bin taneden fazla var.
Asıl olay sardalyelere yetiştiklerinde başlıyor.
Birlikte çalışarak balık sürüsünü yüzeye doğru yönlendiriyorlar.
Yunuslar için burada balıkları kapmak daha kolay.
Artık sardalyelerin kaçacak yerleri yok.
Yunuslar sayesinde...
...sardalyeler, sumsukların dalış alanına girdiler.
Denize yüzlerce beyaz ok dalıyor...
...her dalıştan sonra arkalarında kabarcık izleri bırakıyorlar.
Ardından bu çılgınlığa köpekbalıkları da katılıyor.
Yunuslar etrafta olunca köpekbalıkları çok heyecanlanıyorlar.
Yunuslar sardalyeleri...
...yüzeye yakın yerde bir araya toplayınca, onlar...
...çok daha iyi bir şekilde beslenebilmektedirler.
Bu çılgınlık devam ettikçe, kabarcıklar yükselir.
Takım halinde çalışan yunuslar tarafından...
...serbest bırakılmaktadırlar.
Kabarcıkları, sardalyeleri...
...daha sıkı gruplar halinde yakalamak için kullanırlar.
Sardalyeler nadiren kabarcıklarla karşılaşır...
...ve bir araya toplanırlar.
Bu şekilde kabarcık ağları yapmak...
...yunusların sıkışan bütün sardalyeleri almasını sağlar.
İşte tam ziyafet sona ermek üzereyken gelen...
...bir Bryde balinası.
Hayatta kalanlar kuzeye yönelirler...
...ve bir yırtıcı hayvan kafilesi onları takip eder.
Besinler aynı zamanda fırtınalı hava tarafından da...
...getirilebilirler.
Özellikle kutupların yakınlarında, dev fırtınalar derinlikleri...
...harekete geçirir ve yüzeydeki...
...suyu zenginleştirirler ve buradaki...
...Güney Atlantik'teki denizler en fırtınalı olanlardır.
Ve bunlar, güneyden gelen...
...soğuk Falkland akıntısının kuzeyden gelen sıcak Brezilya...
...akıntısıyla birleştiği yer olduğu için son derece zengin...
...denizlerdir ve birleştikleri yerde besin bolluğu vardır.
Bu kara kaşlı albatroslar yüzeye çıkmış olan...
...karidesler için dalıyorlar.
Bütün albatroslar gibi...
...kara kaşlılar da açık okyanus üzerinde gezerler.
Bu derecede bir beslenme toplantısı nadiren görülür.
Genelde açık denizdeki kuşlar çok yayılmışlardır...
...ama bu beslenme alanları bir albatros üreme kolonisine yakın...
...ve çok özel bir yer.
İşte Steple Jason...
...Falkland Adaları'nın batısındaki uzak bir ada.
Burada dünyadaki en büyük albatros kolonisi var.
Burada neredeyse yarım milyon albatros var...
...okyanusun ne kadar verimli olabileceğinin ve içinde...
...yaşamayan canlılara bile...
...ne kadar fazla yiyecek verebileceğinin şaşırtıcı bir kanıtı.
Kendi başlarına besinler...
...bu büyük toplulukları meydana getirmek için yeterli değildirler.
Güneşin ısısı ve ışığı da yüzen mikroskobik bitkilerin...
...fitoplanktonların büyümesi için...
...zorunludur.
Ve okyanustaki bütün yaşamın temeli fitoplanktonlardır.
Her akşam güneşin ufukta kaybolması...
...gezegenimizde meydana gelen en büyük...
No comments yet. Be the first to leave one.